Oríśiríśi Èso, Oúnjç Àti Ewébê for Primary 1

Class: Primary 1
Term: 3rd Term
Week: 7
Age: 6 years
Duration: 45 minutes
Subject: Yoruba Language
Curriculum Theme: Yoruba Language
Previous Lesson: Ìsõrõýgbèsì Láàrin Akëkõö, Àkóónú Iśë 1. Ìbánisõrõ Láàrin Akëkõö Méjì Lórí.
Topic: Oríśiríśi Èso, Oúnjç Àti Ewébê
Subject Matter: ÀKÓÓNÚ IŚË, Dídárúkô oríśiríśi èso òrombó, õgêdê, àgbálùmõ abbl, Oúnjç: ìrçsì, êwà, iśu, gààrí abbl, Ewébê: êfö, amúnútutù, ewédù, êfö têtê abbl

Specific Objectives

By the end of the lesson, pupils should be able to:

Cognitive Domain:

• Dárúkô oríśiríśi èso, oúnjç àti ewébê.
• Sô àwôn ìwúlò tó wà nínú jíjç àwôn èso, oúnjç àti ewébê.

Affective Domain:

• Fi ayò hàn sí jíjç àwôn èso, oúnjç àti ewébê fún ìlera.
• Gba pé àwôn nǹkan wònyí ṣe pàtàkì fún ara.

Psychomotor Domain:

• Tôka sí àwòrán àwôn èso, oúnjç àti ewébê.
• Ya àwòrán díç nínú àwôn èso, oúnjç tàbí ewébê tí wôn kô.

Social Domain:

• Sô fún àwôn ojúgbà wọn nípa àwọn oúnjç tó dára fún ìlera.

Reference Materials

The following resources were used in planning this lesson:

• 9 Years Basic Education Curriculum
• State Unified Scheme of Work
• Yoruba Fun Ile-Iwe Alakobere 1
• https://yoruba.fandom.com/wiki/Ewebe
• https://yoruba.fandom.com/wiki/Eso

Instructional Materials

The teacher will teach this lesson with the aid of:

• Àwòrán àwôn igi eléso, oúnjç àti ewébê.
• Àwọn èso, oúnjç àti ewébê gidi (tí ó bá wà ní àyíká).

Rationale for the Lesson

Ìkô nípa oríśiríśi èso, oúnjç àti ewébê yóò ran àwôn akëkõö lọ́wô láti mọ àwọn nǹkan tí wôn lè jç tí yóò fún wọn ní ìlera tó péye. Èyí yóò tún ràn wôn lọ́wô láti ṣe ìyàtô sáàrin àwọn oúnjç tó dára àti èyí tí kò dára.

Prerequisite/Previous Knowledge

Àwọn akëkõö ti mọ díç nínú àwọn oúnjç tí wôn máa ń jç nílé tàbí tí wôn máa ń rí ní àyíká wọn.

Lesson Content/Board Summary

Oríśiríśi Èso, Oúnjç Àti Ewébê

Dídárúkô Àwôn Èso

Èso jç èyà kan lára ohun ọ̀gbìn tí a lè jç tí ó sì ní àwọn èròjà tó ṣe pàtàkì fún ìlera. Wôn máa ń ní adùn, wôn sì máa ń fún ni ní agbára.

Àwọn èso tí a lè dárúkô ni:

• Òrombó (Orange)
• Õgêdê (Banana)
• Àgbálùmõ (Star Apple)
• Ìyèré (Pepper fruit)
• Èpa (Groundnut)
• Mángòrò (Mango)
• Káréètì (Carrot)

Dídárúkô Àwôn Oúnjç

Oúnjç jç ohun tí a jç láti fi pa ebi tàbí láti fún wa ní agbára àti ìlera. Àwọn oúnjç oríṣiríṣi ni ó wà tí a lè jç.

Àwọn oúnjç tí a lè dárúkô ni:

• Ìrçsì (Rice)
• Êwà (Beans)
• Iśu (Yam)
• Gààrí (Garri)
• Àmàlà (Yam flour meal)
• Àkàrà (Bean cake)
• Múkà (Cassava flour meal)

Dídárúkô Àwôn Ewébê

Ewébê jç àwọn ewé tàbí egbò ohun ọ̀gbìn tí a lè jç tí ó sì ní àwọn èròjà tó dára fún ara. Wôn máa ń jç ká ní ìlera tó dára.

Àwọn ewébê tí a lè dárúkô ni:

• Êfö têtê (Green Amaranth)
• Amúnútutù (Waterleaf)
• Ewédù (Jute Mallow)
• Êfö gbúre (Spinach)
• Tètè (African Spinach)
• Ìgbôlò (African eggplant leaves)

Ìwúlò Àwôn Èso, Oúnjç Àti Ewébê

Àwọn nǹkan wònyí ṣe pàtàkì fún ìlera ara wa nítorí:

• Wôn fún wa ní agbára láti ṣe iśẹ́.
• Wôn máa ń jç ká ní ìlera tó dára.
• Wôn máa ń dáàbò bo ara lòdì sí àwọn àìsàn.
• Wôn máa ń jç kí ara wa gbóòrò dáadáa.
• Wôn máa ń ran ọpọlọ lọ́wô láti rò dáadáa.

Teaching Methods/Instructional Techniques

Discussion, Lecture, Demonstration, Question and Answer, Visual Aids

Instructional Procedures

Step 1: Introduction

Time: 5 minutes
Teaching Skill: Set Induction
Teacher’s Activity: Olùkô yóò bèrè pé kí àwọn akëkõö dárúkô díç nínú àwọn oúnjç tí wôn jç ní òwúrò yí. Yóò wá fi àwòrán àwọn èso, oúnjç àti ewébê hàn wôn láti mú wọn wá sí orí èkó tuntun.
Pupils’ Activity: Àwọn akëkõö yóò dárúkô àwọn oúnjç tí wôn jç, wônyóò sì wo àwọn àwòrán tí olùkô fi hàn wôn.
Learning Point: Àwọn akëkõö rántí àwọn oúnjç tí wôn ti mọ tẹ́lẹ̀, wônyóò sì gbádùn èkó tuntun.

Step 2: Dídárúkô Àwôn Èso

Time: 10 minutes
Teaching Skill: Ìfihàn/Ìbéèrè àti Ìdáhùn
Teacher’s Activity: Olùkô yóò fi àwòrán àwọn èso hàn, yóò sì dárúkô wọn ní ìkôkôkôkan. Yóò wá bèrè pé kí àwọn akëkõö tún dárúkô wọn lẹ́yìn òun.
Pupils’ Activity: Àwọn akëkõö yóò wo àwọn àwòrán èso, wônyóò sì dárúkô wọn lẹ́yìn olùkô.
Learning Point: Àwọn akëkõö mọ oríṣiríṣi èso.

Step 3: Dídárúkô Àwôn Oúnjç

Time: 8 minutes
Teaching Skill: Ìgbàfihàn/Ìdámô
Teacher’s Activity: Olùkô yóò fi àwòrán àwọn oúnjç hàn, yóò sì dárúkô wọn. Yóò wá bèrè pé kí àwọn akëkõö tún dárúkô wọn.
Pupils’ Activity: Àwọn akëkõö yóò wo àwọn àwòrán oúnjç, wônyóò sì dárúkô wọn lẹ́yìn olùkô.
Learning Point: Àwọn akëkõö mọ oríṣiríṣi oúnjç.

Step 4: Dídárúkô Àwôn Ewébê

Time: 7 minutes
Teaching Skill: Ìfihàn/Ìdámô
Teacher’s Activity: Olùkô yóò fi àwòrán àwọn ewébê hàn, yóò sì dárúkô wọn. Yóò wá bèrè pé kí àwọn akëkõö tún dárúkô wọn.
Pupils’ Activity: Àwọn akëkõö yóò wo àwọn àwòrán ewébê, wônyóò sì dárúkô wọn lẹ́yìn olùkô.
Learning Point: Àwọn akëkõö mọ oríṣiríṣi ewébê.

Step 5: Ìwúlò Àwôn Èso, Oúnjç Àti Ewébê

Time: 5 minutes
Teaching Skill: Ìgbàfihàn/Ìjíròrò
Teacher’s Activity: Olùkô yóò sô ìwúlò àwọn èso, oúnjç àti ewébê fún ìlera ara. Yóò sô pé wôn máa ń fún ni ní agbára, wôn sì máa ń dáàbò bo ara.
Pupils’ Activity: Àwọn akëkõö yóò gbô, wônyóò sì sô díç nínú ìwúlò tí wôn rántí.
Learning Point: Àwọn akëkõö mọ ìwúlò àwọn èso, oúnjç àti ewébê.

Step 6: Ìdánilókàn

Time: 5 minutes
Teaching Skill: Ìdámô/Ìbéèrè
Teacher’s Activity: Olùkô yóò tún fi àwọn àwòrán hàn, yóò sì bèrè pé kí àwọn akëkõö dárúkô wọn, wônyóò sì sô irú èròjà tí ó wà nínú wọn.
Pupils’ Activity: Àwọn akëkõö yóò dáhùn àwọn ìbéèrè olùkô.
Learning Point: Àwọn akëkõö tún fi ìmô wọn múlẹ̀.

Step 7: Evaluation/Review

Time: 5 minutes

Teaching Skill: Questioning/Assessment

Teacher’s Activity: The teacher evaluates the learning by asking the following questions:

1. Dárúkô èso méjì tí o kô lónìí.
2. Sô oríṣi oúnjç méjì tí o mọ̀.
3. Dárúkô ewébê kan tó dára fún ìlera.
4. Kí ni ìwúlò jíjç àwọn èso, oúnjç àti ewébê?

Pupils’ Activity: Pupils answer orally and in writing.

Learning Point: Pupils demonstrate understanding of the lesson.

Step 8: Conclusion

Time: 5 minutes
Teaching Skill: Summary
Teacher’s Activity: Olùkô yóò parí èkó náà nípa sísọ pé jíjç àwọn èso, oúnjç àti ewébê ṣe pàtàkì fún ìlera tó dára. Yóò wá fún wọn ní iśẹ́ àtìgbàlódé láti dárúkô oríṣiríṣi èso, oúnjç àti ewébê tí wôn rí nílé.
Pupils’ Activity: Àwọn akëkõö yóò tún sô ohun tí wôn kô, wônyóò sì kô iśẹ́ àtìgbàlódé sílẹ̀.
Learning Point: Àwọn akëkõö rántí ohun tí wôn kô.

Lesson Keywords

• Èso – Àwọn ohun ọ̀gbìn tí a lè jç tí wôn ní adùn.
• Oúnjç – Ohun tí a jç láti pa ebi tàbí fún agbára.
• Ewébê – Àwọn ewé tàbí egbò ohun ọ̀gbìn tí a lè jç fún ìlera.
• Ìlera – Ipò tí ara kò ní àìsàn.

Differentiation

For struggling learners, the teacher will provide more one-on-one attention, use simpler Yoruba terms, and encourage them to point to pictures rather than naming. Advanced learners will be asked to describe the taste or texture of different items and explain their benefits in more detail.

Note for teachers using this lesson plan

Ensure to use clear and audible Yoruba pronunciation. Bring actual fruits, foods, and vegetables if possible, to make the lesson more practical and engaging for Primary 1 pupils. Encourage pupils to share their experiences with these items from home.