Páálì ojú-ìwé àti ẹ̀yìn ìwé and òkè àti ìsàlẹ̀ ìwé for Primary 1

Class: Primary 1
Term: First Term
Week: 3
Age: 6 years
Duration: 45 minutes
Subject: Yoruba Language
Curriculum Theme: Ìgbáradì fún Ilé-ẹ̀kọ́
Focal competence: Mímọ àwọn apá ìwé kíkà
Key competencies/values: Ìbánisọ̀rọ̀; Ìbáṣepọ̀; Àròjinlẹ̀; Ìbọ̀wọ̀
Skills:

• Ṣíṣe ìdámọ̀ páálì ojú-ìwé àti ẹ̀yìn ìwé
• Ṣíṣe ìdámọ̀ òkè ìwé àti ìsàlẹ̀ ìwé
• Sísọ apá ibi tí ó yẹ kí a ti bẹ̀rẹ̀ ìwé-kíkà

Previous Lesson: Lílo ilé-ìgbọ̀nsẹ̀ bí ó ti yẹ and títò sí orí ìlà
Topic: Atọ́Nà Ìwé Kíkà
Subject Matter: Páálì ojú-ìwé àti ẹ̀yìn ìwé, òkè àti ìsàlẹ̀ ìwé

Specific Objectives

By the end of the lesson, pupils/students should be able to:

Cognitive Domain

• Ṣe ìdámọ̀ páálì ojú-ìwé.
• Ṣe ìdámọ̀ ẹ̀yìn ìwé.

Psychomotor Domain

• Tọ́ka sí òkè àti ìsàlẹ̀ ìwé.

Reference Materials

The following resources were used in planning this lesson:

• Ètò Ìkẹ́kọ̀ọ́ Àkọ́kọ́ọ́ fún Ilé-ẹ̀kọ́ Alákọ̀bẹ́rẹ̀ (2025 Revised 9 Years Basic Education Curriculum)
• Ìwé Ìtọ́nisọ́nà Olùkọ́ fún Èdè Yorùbá, Ilé-ẹ̀kọ́ Alákọ̀bẹ́rẹ̀ Kìíní
• Ìwé Ìtọ́nisọ́nà Olùkọ́ ti Ipinle

Instructional Materials

The teacher will teach this lesson with the aid of:

• Ìwé kíkà (gidi)
• Àwòrán ìwé
• Àwọn ìwé kékeré tí àwọn akẹ́kọ̀ọ́ lè lò

Rationale for the Lesson

Ẹkọ́ yìí ṣe pàtàkì nítorí ó ń kọ́ àwọn akẹ́kọ̀ọ́ bí wọ́n ṣe lè mọ àwọn apá ìwé. Mímọ àwọn apá ìwé yóò ràn wọ́n lọ́wọ́ láti mọ ọ̀nà tí wọ́n gbọ́dọ̀ gbà ka ìwé, èyí sì jẹ́ ìpìlẹ̀ fún mímú ìwé kíkà dára síi.

Prerequisite/Previous Knowledge

Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ ti mọ ìwé, wọ́n sì lè tọ́ka sí ìwé nígbà tí wọ́n bá rí i.

Lesson Content/Board Summary

Atọ́Nà Ìwé Kíkà

Páálì Ojú-ìwé

Páálì ojú-ìwé ni iwájú ìwé. Èyí ni apá tí orúkọ ìwé àti àwòrán rẹ̀ sábà máa ń wà. Èyí ni apá àkọ́kọ́ tí a máa ń rí nígbà tí a bá gbé ìwé.

Láti ṣe ìdámọ̀ páálì ojú-ìwé:

1. Wòran iwájú ìwé.
2. Apá tí orúkọ ìwé wà ni páálì ojú-ìwé.

Ẹ̀yìn Ìwé

Ẹ̀yìn ìwé ni apá tó wà lẹ́yìn ìwé. Èyí ni apá tí kò sí orúkọ ìwé tàbí àwòrán ńlá lórí rẹ̀. Ó sábà máa ń ní àwọn àlàyé kúkúrú nípa ìwé náà tàbí orúkọ olùtẹ̀wé.

Láti ṣe ìdámọ̀ ẹ̀yìn ìwé:

1. Yí ìwé padà sí ẹ̀yìn.
2. Apá tí kò sí orúkọ ìwé ní iwájú ni ẹ̀yìn ìwé.

Òkè Ìwé

Òkè ìwé ni apá òkè jùlọ lára ìwé. Èyí ni ibi tí a ti máa ń bẹ̀rẹ̀ kíkà láti òkè lọ sí ìsàlẹ̀.

Láti tọ́ka sí òkè ìwé:

1. Mú ìwé dúró dáadáa.
2. Apá tó wà ní òkè jùlọ ni òkè ìwé.

Ìsàlẹ̀ Ìwé

Ìsàlẹ̀ ìwé ni apá ìsàlẹ̀ jùlọ lára ìwé. Èyí ni ibi tí a ti máa ń parí kíkà ní ojú-ìwé kọ̀ọ̀kan.

Láti tọ́ka sí ìsàlẹ̀ ìwé:

1. Mú ìwé dúró dáadáa.
2. Apá tó wà ní ìsàlẹ̀ jùlọ ni ìsàlẹ̀ ìwé.

Teaching Methods/Instructional Techniques

Ìjíròrò, Ìfihàn, Ìbéèrè àti Ìdáhùn, Àlàyé, Ìṣeṣe

Instructional Procedures

Step 1: Introduction

Time: 5 minutes

Teaching Skill: Ìfihàn/Ìbéèrè

Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò fi ìwé hàn àwọn akẹ́kọ̀ọ́, yóò sì bi wọ́n pé kí ni èyí. Yóò tún bi wọ́n bóyá wọ́n mọ apá kọ̀ọ̀kan lára ìwé.

Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò dáhùn pé ìwé ni, wọ́n sì lè sọ díẹ̀ lára apá rẹ̀.

Learning Point: Mímọ ìwé

Step 2: Ìdámọ̀ Páálì Ojú-ìwé

Time: 7 minutes

Teaching Skill: Ìfihàn/Àlàyé

Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò gbé ìwé kan kalẹ̀, yóò sì tọ́ka sí páálì ojú-ìwé. Yóò ṣàlàyé pé iwájú ìwé ni, ibi tí orúkọ ìwé àti àwòrán rẹ̀ wà. Yóò béèrè pé kí àwọn akẹ́kọ̀ọ́ tọ́ka sí páálì ojú-ìwé lórí ìwé tiwọn.

Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò fi ọwọ́ tọ́ka sí páálì ojú-ìwé lórí ìwé tí olùkọ́ fi hàn àti lórí ìwé tiwọn.

Learning Point: Ìdámọ̀ páálì ojú-ìwé

Step 3: Ìdámọ̀ Ẹ̀yìn Ìwé

Time: 7 minutes

Teaching Skill: Ìfihàn/Ìtọ́nisọ́nà

Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò yí ìwé padà sí ẹ̀yìn, yóò sì tọ́ka sí ẹ̀yìn ìwé. Yóò ṣàlàyé pé apá tó wà lẹ́yìn ìwé ni. Yóò béèrè pé kí àwọn akẹ́kọ̀ọ́ tún tọ́ka sí ẹ̀yìn ìwé lórí ìwé tiwọn.

Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò yí ìwé tiwọn padà, wọ́n á sì fi ọwọ́ tọ́ka sí ẹ̀yìn ìwé.

Learning Point: Ìdámọ̀ ẹ̀yìn ìwé

Step 4: Ìdámọ̀ Òkè Ìwé

Time: 6 minutes

Teaching Skill: Ìfihàn/Ìtọ́nisọ́nà

Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò gbé ìwé dúró dáadáa, yóò sì tọ́ka sí apá òkè ìwé. Yóò ṣàlàyé pé òkè ìwé ni apá tó wà ní òkè jùlọ. Yóò béèrè pé kí àwọn akẹ́kọ̀ọ́ tọ́ka sí òkè ìwé lórí ìwé tiwọn.

Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò fi ọwọ́ tọ́ka sí òkè ìwé lórí ìwé tiwọn.

Learning Point: Ìdámọ̀ òkè ìwé

Step 5: Ìdámọ̀ Ìsàlẹ̀ Ìwé

Time: 6 minutes

Teaching Skill: Ìfihàn/Ìtọ́nisọ́nà

Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò tọ́ka sí apá ìsàlẹ̀ ìwé, yóò sì ṣàlàyé pé ìsàlẹ̀ ìwé ni apá tó wà ní ìsàlẹ̀ jùlọ. Yóò béèrè pé kí àwọn akẹ́kọ̀ọ́ tọ́ka sí ìsàlẹ̀ ìwé lórí ìwé tiwọn.

Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò fi ọwọ́ tọ́ka sí ìsàlẹ̀ ìwé lórí ìwé tiwọn.

Learning Point: Ìdámọ̀ ìsàlẹ̀ ìwé

Step 6: Ìfìdí ẹ̀kọ́ múlẹ̀

Time: 5 minutes

Teaching Skill: Ìṣeṣe/Ìjíròrò

Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò tún fi ìwé hàn, yóò sì dárúkọ apá kan, yóò sì béèrè pé kí àwọn akẹ́kọ̀ọ́ tọ́ka sí i. Yóò ṣe èyí fún gbogbo apá tí wọ́n kọ́.

Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò tọ́ka sí apá ìwé tí olùkọ́ dárúkọ.

Learning Point: Ìfìdí apá ìwé múlẹ̀

Step 7: Evaluation/Review

Time: 5 minutes

Teaching Skill: Questioning/Assessment

Teacher’s Activity: The teacher evaluates the learning by asking the following questions:

1. Kí ni orúkọ apá iwájú ìwé?
2. Kí ni orúkọ apá ẹ̀yìn ìwé?
3. Tọ́ka sí òkè ìwé rẹ.
4. Tọ́ka sí ìsàlẹ̀ ìwé rẹ.

Pupils’ Activity: Pupils answer orally and in writing.

Learning Point: Mímọ apá ìwé

Step 8: Note-Taking

Time: 4 minutes

Teaching Skill: Guided Writing

Teacher’s Activity: The teacher guides pupils/students to copy the essential Board Summary notes about páálì ojú-ìwé, ẹ̀yìn ìwé, òkè ìwé, àti ìsàlẹ̀ ìwé into their notebooks.

Pupils’ Activity: Pupils/students copy the notes carefully into their notebooks.

Learning Point: Kíkọ àkọsílẹ̀ ẹ̀kọ́

Step 9: Conclusion

Time: 3 minutes

Teaching Skill: Ìparí ẹ̀kọ́

Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò tún fi ìwé hàn, yóò sì tún tọ́ka sí àwọn apá rẹ̀ láti fi ìdí ẹ̀kọ́ múlẹ̀. Yóò rọ àwọn akẹ́kọ̀ọ́ láti máa lo ìmọ̀ yìí nígbà tí wọ́n bá ń ka ìwé.

Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò gbọ́, wọ́n á sì tún tọ́ka sí apá ìwé tí olùkọ́ bá dárúkọ.

Learning Point: Ìfìdí ẹ̀kọ́ múlẹ̀

Continuous Assessment/Further Study

Type: Homework

Instruction: Ṣe àwọn ìdánilẹ́kọ̀ọ́ wọ̀nyí nínú ìwé ìdánilẹ́kọ̀ọ́ rẹ:

1. Mú ìwé kan wá láti ilé.
2. Fi ọwọ́ tọ́ka sí páálì ojú-ìwé rẹ̀.
3. Fi ọwọ́ tọ́ka sí ẹ̀yìn ìwé rẹ̀.
4. Fi ọwọ́ tọ́ka sí òkè ìwé rẹ̀.
5. Fi ọwọ́ tọ́ka sí ìsàlẹ̀ ìwé rẹ̀.

Lesson Keywords

• Páálì ojú-ìwé – Iwájú ìwé, apá tí orúkọ ìwé wà.
• Ẹ̀yìn ìwé – Apá tó wà lẹ́yìn ìwé.
• Òkè ìwé – Apá òkè jùlọ lára ìwé.
• Ìsàlẹ̀ ìwé – Apá ìsàlẹ̀ jùlọ lára ìwé.
• Ìwé kíkà – Ìwé tí a fi ń kọ́ ọmọdé láti kà.

Differentiation

Fún àwọn akẹ́kọ̀ọ́ tí wọ́n yára gbọ́, olùkọ́ lè fún wọn ní àwọn ìwé púpọ̀ láti tọ́ka sí àwọn apá rẹ̀. Fún àwọn tí kò tíì gbọ́ dáadáa, olùkọ́ yóò tún fi àwòrán ìwé hàn wọ́n, yóò sì máa bá wọn ṣe títí wọ́n á fi gbọ́.

Suggested Lesson Videos

Wá fídíò nípa ‘Yoruba parts of a book for Primary 1’ lórí YouTube.

Teacher Guide for Using This Lesson Plan

Olùkọ́, ríi dájú pé o mú ìwé kíkà gidi wá sí kíláàsì. Bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú mímú ìwé hàn àwọn akẹ́kọ̀ọ́, lẹ́yìn náà, tọ́ka sí apá kọ̀ọ̀kan bí o ṣe ń ṣàlàyé wọn. Gba àwọn akẹ́kọ̀ọ́ láyè láti máa tọ́ka sí àwọn apá ìwé lórí ìwé tiwọn. Ṣe àmójútó àwọn àṣìṣe tí wọ́n lè ṣe nígbà tí wọ́n bá ń tọ́ka. Lẹ́yìn ìfihàn àti ìṣeṣe, gba wọ́n láyè láti kọ àkọsílẹ̀ ẹ̀kọ́ náà sínú fìlàwé wọn. Ríi dájú pé gbogbo akẹ́kọ̀ọ́ ló lè tọ́ka sí páálì ojú-ìwé, ẹ̀yìn ìwé, òkè àti ìsàlẹ̀ ìwé dáadáa kí ẹ̀kọ́ tó parí.