Ìtumọ̀ àti àwọn àkókò/ibi pàtàkì ní ilé-ẹ̀kọ́ and ìlànà ìbẹ̀rẹ̀ ọjọ́ ilé-ẹ̀kọ́ for Primary 1

Class: Primary 1
Term: First Term
Week: 1
Age: 6 years
Duration: 45 minutes
Subject: Yoruba Language
Curriculum Theme: Ìgbáradì fún Ilé-ẹ̀kọ́
Focal competence: Títẹ̀lé atọ́na ilé- ẹ̀kọ́
Key competencies/values: Ìbánisọ̀rọ̀; Ìbáṣepọ̀; Àròjinlẹ̀; Ìbọ̀wọ̀
Skills:

• Lílo ilé-ìgbọ̀nsẹ̀ bí ó ti yẹ
• Títò sí orí ìlà ní ọwọ̀ọ̀wọ́

Previous Lesson:
Topic: Atọ́Nà Ilé-Ẹ̀Kọ́
Subject Matter: Ìtumọ̀ àti àwọn àkókò/ibi pàtàkì ní ilé-ẹ̀kọ́, ìlànà ìbẹ̀rẹ̀ ọjọ́ ilé-ẹ̀kọ́

Specific Objectives

By the end of the lesson, pupils should be able to:

Cognitive Domain

• ṣàlàyé ìtumọ̀ atọ́na ilé-ẹ̀kọ́ ní ipele wọn;
• dárúkọ ibi tàbí àkókò pàtàkì ní ilé-ẹ̀kọ́;
• dárúkọ àwọn àkókò pàtàkì tí a gbọdọ̀ kíyè sí ní ilé-ẹ̀kọ́.

Affective Domain

• fi ìbọ̀wọ̀ hàn sí àwọn olùkọ́ àti àwọn ìlànà ilé-ẹ̀kọ́;
• kópa nínú ìpéjọpọ̀ òwúrọ̀ pẹ̀lú ìbáṣepọ̀.

Psychomotor Domain

• tẹ̀lé atọ́na ilé-ẹ̀kọ́ tí a kọ́;
• lò ilé-ìgbọ̀nsẹ̀ ní ọ̀nà tí ó tọ́;
• tò sí orí ìlà ní ọwọ̀ọ̀wọ́.

Reference Materials

The following resources were used in planning this lesson:

• 2025 Revised 9 Years Basic Education Curriculum
• Relevant State Unified Scheme of Work
• Ìwé Ìkàwé Èdè Yorùbá fún Ilé-ẹ̀kọ́ Alákọ̀bẹ́rẹ̀ 1
• The HeadTeacher Scheme of work

Instructional Materials

The teacher will teach this lesson with the aid of:

• Àyíká ilé-ẹ̀kọ́ (School environment)
• Àwòrán àwọn ibi pàtàkì ní ilé-ẹ̀kọ́ (Pictures of important places in school)
• Àwòrán àwọn akẹ́kọ̀ọ́ tí wọ́n ń tẹ̀lé atọ́na (Pictures of pupils following rules)
• Àwọn àwòrán ìlànà lílo ilé-ìgbọ̀nsẹ̀ (Pictures of toilet use procedures)

Rationale for the Lesson

Ẹ̀kọ́ yìí ṣe pàtàkì nítorí ó ń kọ́ àwọn akẹ́kọ̀ọ́ ní bí wọ́n ṣe lè hùwà rere àti bí wọ́n ṣe lè tẹ̀lé àwọn òfin ní ilé-ẹ̀kọ́. Ó jẹ́ kí àyíká ilé-ẹ̀kọ́ wà ní ìtòlẹ́sẹẹsẹ àti ní àlàáfíà, èyí tí ó jẹ́ ìpìlẹ̀ fún ẹ̀kọ́ tí ó dára. Nípa mímọ àti títẹ̀lé atọ́na, àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò kọ́ bí wọ́n ṣe lè jẹ́ ọmọlúàbí àti oníbọ̀wọ̀.

Prerequisite/Previous Knowledge

Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ ti mọ bí wọ́n ṣe ń kí àwọn olùkọ́ wọn àti bí wọ́n ṣe ń lọ sí ilé-ẹ̀kọ́ lójoojúmọ́.

Lesson Content/Board Summary

Atọ́na Ilé-Ẹ̀kọ́

Ìtumọ̀ Atọ́na Ilé-ẹ̀kọ́

Atọ́na ilé-ẹ̀kọ́ ni àwọn òfin tàbí ìlànà tí a fi sílẹ̀ láti jẹ́ kí gbogbo nǹkan lọ déédéé ní ilé-ẹ̀kọ́. Ó ń jẹ́ kí àwọn akẹ́kọ̀ọ́ mọ ohun tí ó yẹ kí a ṣe àti èyí tí kò yẹ láti fi mú ìtòlẹ́sẹẹsẹ àti àlàáfíà wà ní ilé-ẹ̀kọ́.

Àwọn Ibi Pàtàkì Ní Ilé-ẹ̀kọ́

Àwọn ibi pàtàkì kan wà ní ilé-ẹ̀kọ́ tí ó yẹ kí a mọ̀ àti tí a gbọdọ̀ fi ìbọ̀wọ̀ fún:

1. Yàrá Ìkàwé (Classroom)
2. Gbọ̀ngàn Àpéjọ (Assembly Hall)
3. Ilé-ìwé/Ọ́fíìsì Olùkọ́ Àgbà (School Office/Head Teacher’s Office)
4. Ilé-ìgbọ̀nsẹ̀ (Toilet)
5. Gbọ̀ngàn Ìdárayá (Playground)
6. Ilé Ìfúnra-lóúnjẹ (Canteen)

Àwọn Àkókò Pàtàkì Ní Ilé-ẹ̀kọ́

Àwọn àkókò kan wà tí ó ṣe pàtàkì ní ilé-ẹ̀kọ́ tí ó yẹ kí a mọ̀:

1. Àkókò tí a máa ń wá sí ilé-ẹ̀kọ́ (Àkókò wíwá)
2. Àkókò ìpéjọpọ̀ òwúrọ̀ (Àkókò ìpéjọ)
3. Àkókò ìdánilẹ́kọ̀ọ́ (Àkókò ẹ̀kọ́)
4. Àkókò ìsinmi (Àkókò ìfọ̀rọ̀wérọ̀/ìdárayá)
5. Àkókò tí a máa ń lọ sílé (Àkókò lílọ)

Ìlànà Ìbẹ̀rẹ̀ Ọjọ́ Ilé-ẹ̀kọ́ (Ìpéjọpọ̀ Òwúrọ̀)

Nígbà tí a bá dé ilé-ẹ̀kọ́ ní òwúrọ̀, àwọn ìlànà wọ̀nyí ni a gbọdọ̀ tẹ̀lé:

1. Wá sí ilé-ẹ̀kọ́ ní àkókò tí ó yẹ.
2. Tò sí orí ìlà ní ọwọ̀ọ̀wọ́ ní gbọ̀ngàn àpéjọ tàbí ní àgbàlá.
3. Fi ọwọ̀ fún àwọn olùkọ́ àti àwọn àgbà.
4. Kọrin orin ìyìn àti orin orílẹ̀-èdè.
5. Gbọ́ran sí àwọn olùkọ́ tí wọ́n bá ń sọ̀rọ̀.
6. Má ṣe sọ̀rọ̀ tàbí pariwo lákòókò ìpéjọpọ̀.

Bí A Ṣe Ń Lo Ilé-Ìgbọ̀nsẹ̀ Tó Tọ́

Ó ṣe pàtàkì láti lo ilé-ìgbọ̀nsẹ̀ ní ọ̀nà tí ó mọ́ àti tí ó tọ́:

1. Lọ sí ilé-ìgbọ̀nsẹ̀ nígbà tí o bá fẹ́ lọ.
2. Mú omi tàbí ìwé ìgbọ̀nsẹ̀ lọ́wọ́.
3. Sọ omi sí i tàbí fi ìwé ìgbọ̀nsẹ̀ nu ibẹ̀ mọ́ lẹ́yìn lílò.
4. Fọ ọwọ́ rẹ pẹ̀lú ọṣẹ àti omi lẹ́yìn ìgbà tí o bá parí.
5. Rí i dájú pé o ti pa ìlẹ̀kùn mọ́ lẹ́yìn rẹ.

Bí A Ṣe Ń Tò Sí Orí Ìlà

Nígbà tí a bá fẹ́ tò sí orí ìlà fún ìpéjọpọ̀ tàbí láti lọ síbi kan, àwọn ìlànà wọ̀nyí ni a gbọdọ̀ tẹ̀lé:

1. Dúró ní ọwọ̀ọ̀wọ́.
2. Má ṣe tì ẹlòmíràn.
3. Fi àlàfo díẹ̀ sí àárín ìwọ àti ẹni tó wà níwájú rẹ.
4. Má ṣe sọ̀rọ̀ tàbí pariwo.
5. Dúró títí di ìgbà tí yóò fi kan ìwọ.

Teaching Methods/Instructional Techniques

Discussion, Demonstration, Guided Practice, Question and Answer, Explanation, Observation, Role-play.

Instructional Procedures

Step 1: Introduction

Time: 5 minutes

Teaching Skill: Ìbéèrè/Ìfọ̀rọ̀wérọ̀

Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò kí àwọn akẹ́kọ̀ọ́, yóò sì béèrè lọ́wọ́ wọn nípa bí wọ́n ṣe ń hùwà ní ilé àti ní àyíká wọn. Yóò tún béèrè nípa ohun tí wọ́n mọ̀ nípa wíwá sí ilé-ẹ̀kọ́.

Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò dáhùn àwọn ìbéèrè olùkọ́.

Learning Point: Ìṣípayá ìmọ̀ ìṣáájú

Step 2: Ìtumọ̀ Atọ́na Ilé-ẹ̀kọ́

Time: 7 minutes

Teaching Skill: Ìṣàlàyé/Ìfihàn

Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò ṣàlàyé ìtumọ̀ atọ́na ilé-ẹ̀kọ́ ní èdè tí ó rọrùn fún àwọn akẹ́kọ̀ọ́. Yóò sì fún wọn ní àwọn àpẹẹrẹ díẹ̀.

Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò fetí sílẹ̀, wọ́n yóò sì gbìyànjú láti ṣàlàyé ìtumọ̀ náà ní ipele wọn.

Learning Point: Ìtumọ̀ atọ́na ilé-ẹ̀kọ́

Step 3: Àwọn Ibi Pàtàkì Ní Ilé-ẹ̀kọ́

Time: 7 minutes

Teaching Skill: Ìfihàn/Ìtọ́ka

Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò ṣe ìrìn kékeré yí àyíká ilé-ẹ̀kọ́ ká pẹ̀lú àwọn akẹ́kọ̀ọ́, yóò sì tọ́ka sí àwọn ibi pàtàkì bí yàrá ìkàwé, gbọ̀ngàn àpéjọ, ilé-ìgbọ̀nsẹ̀, àti ọ́fíìsì olùkọ́ àgbà. Yóò ṣàlàyé ìdí tí àwọn ibi wọ̀nyí fi ṣe pàtàkì.

Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò tẹ̀lé olùkọ́, wọ́n yóò sì tọ́ka sí àwọn ibi tí olùkọ́ bá dárúkọ.

Learning Point: Ìdámọ̀ ibi pàtàkì

Step 4: Àwọn Àkókò Pàtàkì Ní Ilé-ẹ̀kọ́

Time: 5 minutes

Teaching Skill: Ìṣàlàyé/Ìbéèrè

Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò dárúkọ àwọn àkókò pàtàkì ní ilé-ẹ̀kọ́ bí àkókò wíwá, ìpéjọpọ̀, ìsinmi, àti lílọ sílé. Yóò béèrè lọ́wọ́ àwọn akẹ́kọ̀ọ́ nípa àkókò tí wọ́n máa ń wá sí ilé-ẹ̀kọ́.

Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò fetí sílẹ̀, wọ́n yóò sì dáhùn ìbéèrè nípa àkókò.

Learning Point: Ìdámọ̀ àkókò pàtàkì

Step 5: Ìlànà Ìbẹ̀rẹ̀ Ọjọ́ Ilé-ẹ̀kọ́ àti Títò Sí Orí Ìlà

Time: 7 minutes

Teaching Skill: Ìfihàn/Ìṣe-àkọsílẹ̀

Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò fi hàn bí a ṣe ń tò sí orí ìlà fún ìpéjọpọ̀ òwúrọ̀. Yóò ṣàlàyé àwọn ìlànà ìbẹ̀rẹ̀ ọjọ́ ilé-ẹ̀kọ́ bí kíkọrin àti gbígbọ́ràn sí olùkọ́. Yóò sì jẹ́ kí àwọn akẹ́kọ̀ọ́ ṣe é.

Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò kọ́ bí wọ́n ṣe ń tò sí orí ìlà, wọ́n yóò sì ṣe àwọn ìlànà ìbẹ̀rẹ̀ ọjọ́ ilé-ẹ̀kọ́.

Learning Point: Ìlànà ìpéjọpọ̀ òwúrọ̀

Step 6: Lílo Ilé-Ìgbọ̀nsẹ̀ Tó Tọ́

Time: 5 minutes

Teaching Skill: Ìfihàn/Ìṣàlàyé

Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò ṣàlàyé bí a ṣe ń lo ilé-ìgbọ̀nsẹ̀ ní ọ̀nà tí ó tọ́ àti mímọ́. Yóò fi àwòrán hàn bí a ṣe ń fọ ọwọ́ lẹ́yìn lílò.

Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò fetí sílẹ̀, wọ́n yóò sì sọ ohun tí wọ́n kọ́ nípa lílo ilé-ìgbọ̀nsẹ̀.

Learning Point: Lílo ilé-ìgbọ̀nsẹ̀

Step 7: Evaluation/Review

Time: 5 minutes

Teaching Skill: Questioning/Assessment

Teacher’s Activity: The teacher evaluates the learning by asking the following questions:

1. Kí ni atọ́na ilé-ẹ̀kọ́?
2. Dárúkọ ibi pàtàkì méjì ní ilé-ẹ̀kọ́.
3. Dárúkọ àkókò pàtàkì méjì ní ilé-ẹ̀kọ́.
4. Sọ ìlànà kan tí a gbọdọ̀ tẹ̀lé nígbà ìpéjọpọ̀ òwúrọ̀.
5. Báwo ni o ṣe máa lo ilé-ìgbọ̀nsẹ̀ tó tọ́?

Pupils’ Activity: Pupils answer orally and in writing.

Learning Point: Ìgbéyẹ̀wò ìmọ̀ atọ́na

Step 8: Note-Taking

Time: 4 minutes

Teaching Skill: Guided Writing

Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò tọ́ àwọn akẹ́kọ̀ọ́ láti kọ àwọn àkọsílẹ̀ pàtàkì tí ó wà lórí pátákó sí inú ìwé àkọsílẹ̀ wọn.

Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò kọ àkọsílẹ̀ náà sí inú ìwé wọn.

Learning Point: Ìkọsílẹ̀ ẹ̀kọ́

Step 9: Conclusion

Time: 5 minutes

Teaching Skill: Ìparí ẹ̀kọ́

Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò tẹnumọ́ pàtàkì títẹ̀lé atọ́na ilé-ẹ̀kọ́ fún àlàáfíà àti ìtòlẹ́sẹẹsẹ. Yóò sì rọ àwọn akẹ́kọ̀ọ́ láti máa tẹ̀lé wọn nígbà gbogbo.

Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò sọ pé àwọn yóò máa tẹ̀lé atọ́na ilé-ẹ̀kọ́.

Learning Point: Ìfìdí ẹ̀kọ́ múlẹ̀

Continuous Assessment/Further Study

Type: Homework

Instruction: Kọ àwọn ìbéèrè wọ̀nyí sí inú ìwé rẹ, kí o sì dáhùn wọn:

1. Dárúkọ ibi pàtàkì mẹ́ta ní ilé-ẹ̀kọ́ yín.
2. Kí ni ìlànà kan tí o kọ́ nípa lílo ilé-ìgbọ̀nsẹ̀?
3. Draw a picture of pupils lining up for assembly. (Yiya àwòrán àwọn akẹ́kọ̀ọ́ tí wọ́n ń tò sí orí ìlà fún ìpéjọpọ̀.)

Lesson Keywords

• Atọ́na – Òfin tàbí ìlànà
• Ilé-ẹ̀kọ́ – Ibi tí a ti ń kọ́ ẹ̀kọ́
• Pàtàkì – Ohun tí ó ṣe kókó
• Àkókò – Ìgbà kan pàtó
• Ibi – Àyè kan
• Ìlànà – Ọ̀nà tí a gbọdọ̀ gbà ṣe nǹkan
• Ìpéjọpọ̀ – Àpéjọ àwọn ènìyàn
• Ilé-ìgbọ̀nsẹ̀ – Ibi tí a ti ń yàgbẹ́ tàbí tọ̀

Differentiation

Fún àwọn akẹ́kọ̀ọ́ tí ó lọ́ra láti kọ́, olùkọ́ yóò tún fi àwòrán hàn, yóò sì tún ṣàlàyé ní èdè tí ó rọrùn. Fún àwọn akẹ́kọ̀ọ́ tí ó yára kọ́, olùkọ́ yóò béèrè lọ́wọ́ wọn láti dárúkọ àwọn atọ́na mìíràn tí wọ́n mọ̀ ní ilé tàbí ní àgbègbè wọn.

Suggested Lesson Videos

Search YouTube for: “Atọ́na Ilé-ẹ̀kọ́ fún àwọn ọmọdé Primary 1 Yoruba”

Teacher Guide for Using This Lesson Plan

Olùkọ́ gbọ́dọ̀ múra àyíká ilé-ẹ̀kọ́ sílẹ̀ dáradára kí ó tó bẹ̀rẹ̀ ẹ̀kọ́ yìí, nítorí pé ó nílò ìfihàn gidi. Bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú kíkí àwọn akẹ́kọ̀ọ́ àti ṣíṣe ìfọ̀rọ̀wérọ̀ nípa àwọn ìlànà tí wọ́n mọ̀. Lẹ́yìn náà, ṣàlàyé ìtumọ̀ atọ́na ilé-ẹ̀kọ́ kí o sì tọ́ka sí àwọn ibi àti àkókò pàtàkì ní ilé-ẹ̀kọ́ nípa lílo àyíká ilé-ẹ̀kọ́ fúnra rẹ̀. Jẹ́ kí àwọn akẹ́kọ̀ọ́ kópa nínú ìfihàn bí a ṣe ń tò sí orí ìlà àti lílo ilé-ìgbọ̀nsẹ̀. Rí i dájú pé o tẹnumọ́ ìwà mímọ́ àti ìbọ̀wọ̀. Nígbà tí o bá ti parí ìfihàn àti ìṣàlàyé, jẹ́ kí àwọn akẹ́kọ̀ọ́ kọ àkọsílẹ̀ Board Summary sí inú ìwé wọn. Parí ẹ̀kọ́ náà pẹ̀lú ìgbéyẹ̀wò kúkúrú àti ìfìdí ẹ̀kọ́ múlẹ̀. Ṣe àtìlẹyìn fún àwọn akẹ́kọ̀ọ́ tí wọ́n bá ní ìṣòro nípa títún ṣàlàyé àti fífi hàn, kí o sì fún àwọn tí wọ́n yára kọ́ ní iṣẹ́ àfikún láti ṣe.