Ìtumọ̀ ìjíròrò àti yíyan koko-ọrọ̀ tó yẹ for Primary 1

Class: Primary One
Term: Second Term
Week: 7
Age: 6 years
Duration: 45 minutes
Subject: Yoruba
Curriculum Theme: Gbígbọ́ àti Sísọ
Focal competence: Kíkópa nínú ìjíròrò
Key competencies/values: Ìbánisọ̀rọ̀; Ìbáṣepọ̀; Àròjinlẹ̀; Ìbọ̀wọ̀
Skills:

• Ṣíṣe ètò ìjíròrò
• Sísọ
• Títẹ́tí

Previous Lesson: Kíkan ọ̀rọ̀ mẹ́rin pọ̀ láti ṣẹ̀dá gbólóhùn
Topic: Ìjíròrò
Subject Matter: Ìtumọ̀ ìjíròrò àti yíyan koko-ọrọ̀ tó yẹ

Specific Objectives

Ní ìparí ẹ̀kọ́ yìí, àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yẹ kí wọ́n lè:

Cognitive Domain

• ṣàlàyé ìtumọ̀ ìjíròrò;
• sọ ohun tí ìjíròrò jẹ́.

Affective Domain

• tẹ́tí sí ẹni míì nígbà ìjíròrò;
• kopa nínú ìjíròrò pẹ̀lú ọ̀wọ̀.

Psychomotor Domain

• yan koko-ọrọ̀ kékeré fún ìjíròrò;
• ṣe ìjíròrò kúkúrú lórí koko-ọrọ̀ tí wọ́n yàn.

Reference Materials

Àwọn ìwé àtúpalẹ̀ wọ̀nyí ni a lò fún gbígbékalẹ̀ ẹ̀kọ́ yìí:

• 2025 Revised 9 Years Basic Education Curriculum
• Relevant State Unified Scheme of Work
• Ìwé ẹ̀kọ́ Yoruba fún Ilé-ìwé Alákọ̀bẹ́rẹ̀ Kìíní
• The HeadTeacher Scheme of work

Instructional Materials

Olùkọ́ yóò fi àwọn ohun èlò wọ̀nyí kọ́ ẹ̀kọ́ yìí:

• Àwòrán àwọn ènìyàn tí ń jíròrò
• Àwọn koko-ọrọ̀ kékeré tí a kọ sínú káàdì
• Àwọn àwòrán ohun èlò tí àwọn ọmọ mọ̀

Rationale for the Lesson

Ẹ̀kọ́ yìí ṣe pàtàkì nítorí ó kọ́ àwọn akẹ́kọ̀ọ́ bí wọ́n ṣe lè fi ọgbọ́n bá ara wọn sọ̀rọ̀, tí wọ́n sì máa ń tẹ́tí sí ara wọn. Ó tún ràn wọ́n lọ́wọ́ láti mọ bí wọ́n ṣe lè yan koko-ọrọ̀ tí ó yẹ fún ìjíròrò. Ìjíròrò máa ń mú kí àwọn ọmọ mọ bí wọ́n ṣe lè bá àwọn ènìyàn sọ̀rọ̀ dáadáa nínú àwùjọ.

Prerequisite/Previous Knowledge

Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ ti mọ bí wọ́n ṣe ń sọ̀rọ̀ nípa àwọn ohun tí ó yí wọn ká nínú kíláàsì àti nílé.

Lesson Content/Board Summary

Ìjíròrò

Ìtumọ̀ Ìjíròrò

Ìjíròrò ni bí àwọn ènìyàn méjì tàbí jù bẹ́ẹ̀ lọ ṣe ń bá ara wọn sọ̀rọ̀ lórí koko-ọrọ̀ kan. Nínú ìjíròrò, gbogbo ènìyàn yóò sọ èrò wọn, wọ́n á sì tún tẹ́tí sí èrò ẹlòmíràn.

Àwọn ohun pàtàkì nínú ìjíròrò ni:

1. Sísọ èrò ẹni.
2. Títẹ́tí sí èrò ẹlòmíràn.
3. Ìfọwọ́sowọ́pọ̀.

Bí a ṣe ń yan koko-ọrọ̀ ìjíròrò

Nígbà tí a bá fẹ́ jíròrò, a gbọ́dọ̀ yan koko-ọrọ̀ kan. Koko-ọrọ̀ ìjíròrò yẹ kí ó jẹ́ èyí tí gbogbo ẹni tí yóò kopa nínú ìjíròrò mọ̀, tí ó sì yẹ fún wọn. Fún àwọn ọmọ kékeré bíi ti Primary 1, àwọn koko-ọrọ̀ wọ̀nyí lè jẹ́:

1. Àwọn ohun ìṣeré mi.
2. Bí mo ṣe ń ran ìyá mi lọ́wọ́ nílé.
3. Àwọn oúnjẹ tí mo fẹ́ràn.
4. Àwọn ẹranko tí mo mọ̀.
5. Àwọn ọ̀rẹ́ mi.

Ó ṣe pàtàkì láti tẹ́tí sí ara ẹni dáadáa nígbà ìjíròrò, kí a sì fún ara ẹni ní ààyè láti sọ̀rọ̀.

Teaching Methods/Instructional Techniques

Ìjíròrò, Ìfihàn, Ìbéèrè àti Ìdáhùn, Ìṣàlàyé, Ìṣeṣe pẹ̀lú Ìtọ́nisọ́nà, Iṣẹ́ Àpapọ̀.

Instructional Procedures

Step 1: Introduction

Time: 5 minutes

Teaching Skill: Ìbéèrè/Ìṣàlàyé

Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò kí àwọn akẹ́kọ̀ọ́, yóò sì bi wọ́n pé, “Ṣé ẹ ti bá ẹnikẹ́ni sọ̀rọ̀ lórí ohun kan rí?” Yóò gbọ́ àwọn ìdáhùn wọn, yóò sì ṣí ẹ̀kọ́ tuntun sílẹ̀.

Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò dáhùn ìbéèrè olùkọ́, yóò sì pèsè àwọn ìrírí wọn.

Learning Point: Ìmọ̀ nípa ìbánisọ̀rọ̀

Step 2: Ìtumọ̀ Ìjíròrò

Time: 6 minutes

Teaching Skill: Ìṣàlàyé/Ìfihàn

Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò ṣàlàyé ìtumọ̀ ìjíròrò nípa fífi àwòrán àwọn ènìyàn tí ń jíròrò hàn. Yóò sọ pé ìjíròrò ni bí àwọn ènìyàn ṣe ń bá ara wọn sọ̀rọ̀ lórí koko-ọrọ̀ kan.

Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò wo àwòrán náà, yóò sì tẹ́tí sí ìṣàlàyé olùkọ́.

Learning Point: Ìtumọ̀ ìjíròrò

Step 3: Àwọn Ohun Pàtàkì nínú Ìjíròrò

Time: 6 minutes

Teaching Skill: Ìṣàlàyé/Ìdárayá

Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò ṣàlàyé pé ó ṣe pàtàkì láti sọ èrò ẹni àti láti tẹ́tí sí ẹlòmíràn nígbà ìjíròrò. Yóò fi hàn bí wọ́n ṣe lè tẹ́tí dáadáa.

Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò tẹ́tí, yóò sì tún fi ara wọn hàn bí wọ́n ṣe ń tẹ́tí sí ara wọn.

Learning Point: Títẹ́tí dáadáa

Step 4: Yíyan Koko-ọrọ̀ fún Ìjíròrò

Time: 6 minutes

Teaching Skill: Ìtọ́nisọ́nà/Ìfihàn

Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò kọ àwọn koko-ọrọ̀ kékeré sí orí tábìlì tàbí káàdì. Yóò yan koko-ọrọ̀ kan tí ó mọ àwọn ọmọ, bíi “Àwọn ohun ìṣeré mi”, yóò sì bẹ̀rẹ̀ sí í jíròrò lórí rẹ̀ pẹ̀lú wọn.

Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò wo àwọn koko-ọrọ̀ náà, yóò sì yan èyí tí wọ́n fẹ́. Wọn yóò kopa nínú ìjíròrò náà.

Learning Point: Yíyan koko-ọrọ̀

Step 5: Sísọ Èrò nínú Ìjíròrò

Time: 5 minutes

Teaching Skill: Ìṣeṣe/Ìwúrí

Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò fún àwọn akẹ́kọ̀ọ́ láàyè láti sọ èrò wọn lórí koko-ọrọ̀ tí wọ́n yàn. Yóò ràn wọ́n lọ́wọ́ láti sọ̀rọ̀ kedere.

Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò sọ èrò wọn lórí koko-ọrọ̀ náà, yóò sì gbìyànjú láti sọ̀rọ̀ kedere.

Learning Point: Sísọ èrò ẹni

Step 6: Ìdánilẹ́kọ̀ọ́ Ìjíròrò

Time: 5 minutes

Teaching Skill: Iṣẹ́ Àpapọ̀/Ìtọ́nisọ́nà

Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò pín àwọn akẹ́kọ̀ọ́ sí àwọn ẹgbẹ́ kékeré, yóò sì fún wọn ní koko-ọrọ̀ kékeré kan fún ìjíròrò. Yóò rìn yíká láti ríi dájú pé wọ́n ń jíròrò dáadáa.

Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò jíròrò nínú ẹgbẹ́ wọn lórí koko-ọrọ̀ tí a fún wọn.

Learning Point: Kíkópa nínú ìjíròrò

Step 7: Evaluation/Review

Time: 5 minutes

Teaching Skill: Ìbéèrè/Ìṣàyẹ̀wò

Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò ṣe ìṣàyẹ̀wò ẹ̀kọ́ náà nípa bíbéèrè àwọn ìbéèrè wọ̀nyí:

1. Kí ni ìtumọ̀ ìjíròrò?
2. Sọ orúkọ koko-ọrọ̀ ìjíròrò kan tí o mọ̀.
3. Kí ni ó yẹ kí o ṣe nígbà tí ẹlòmíràn bá ń sọ̀rọ̀ nínú ìjíròrò?
4. Sọ ohun kan tí ó yẹ kí a ṣe nígbà ìjíròrò.

Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò dáhùn ní ẹnu àti ní àkọsílẹ̀.

Learning Point: Ìmọ̀ nípa ìjíròrò

Step 8: Note-Taking

Time: 4 minutes

Teaching Skill: Kíkọ Ìtọ́nisọ́nà

Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò tọ́ àwọn akẹ́kọ̀ọ́ láti kọ àkọsílẹ̀ pàtàkì tí ó wà lórí tábìlì sínú ìwé àkọsílẹ̀ wọn.

Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò fi pẹ̀lẹ́ kọ àkọsílẹ̀ sínú ìwé wọn.

Learning Point: Kíkọ àkọsílẹ̀ ẹ̀kọ́

Step 9: Conclusion

Time: 2 minutes

Teaching Skill: Ìparí ẹ̀kọ́

Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò tún fi kókó ẹ̀kọ́ náà rọ̀ mọ́ wọn lọ́kàn, yóò sì parí ẹ̀kọ́ náà.

Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò tẹ́tí sí olùkọ́.

Learning Point: Ìmọ̀ ìjíròrò gbogbo

Continuous Assessment/Further Study

Type: Iṣẹ́ Àṣekágbá

Instruction: Ẹ bá àwọn ọ̀rẹ́ yín tàbí àwọn ẹbí yín jíròrò lórí koko-ọrọ̀ kan tí ó yẹ, lẹ́yìn náà, ẹ kọ orúkọ koko-ọrọ̀ náà àti ohun tí ẹ kọ́ sínú ìwé yín.

1. Yan koko-ọrọ̀ ìjíròrò kan tí ó rọrùn.
2. Bá àwọn mẹ́ta nínú ẹbí rẹ jíròrò lórí rẹ̀.
3. Kọ orúkọ koko-ọrọ̀ náà sínú ìwé rẹ.
4. Kọ ohun kan tí o kọ́ nínú ìjíròrò náà.

Lesson Keywords

• Ìjíròrò – Bí àwọn ènìyàn ṣe ń bá ara wọn sọ̀rọ̀ lórí koko-ọrọ̀ kan.
• Koko-ọrọ̀ – Ohun tí a ń sọ̀rọ̀ lé lórí.
• Títẹ́tí – Gbígbọ́ ohun tí ẹlòmíràn ń sọ.
• Sísọ – Yíyanjú èrò ẹni.

Differentiation

Fún àwọn akẹ́kọ̀ọ́ tí kò tíì gbọ́ òye dáadáa, olùkọ́ yóò tún ṣàlàyé nípa fífi àwòrán púpọ̀ síi hàn, yóò sì fún wọn ní ààyè púpọ̀ síi láti kopa nínú ìjíròrò kékeré. Fún àwọn akẹ́kọ̀ọ́ tí ó yára gbọ́, olùkọ́ yóò fún wọn ní àwọn koko-ọrọ̀ tí ó ní ìṣòro díẹ̀ síi láti jíròrò lé lórí, yóò sì gba wọn níyànjú láti darí ìjíròrò fún àwọn ẹgbẹ́ wọn.

Suggested Lesson Videos

Fún àwọn fídíò ẹ̀kọ́ lórí ìjíròrò, ẹ lè wá a lórí YouTube nípa lílò àwọn ọ̀rọ̀ wọ̀nyí: Yoruba discussion Primary 1

Teacher Guide for Using This Lesson Plan

Olùkọ́, kí ẹ̀kọ́ yìí lè já sí rere, ríi dájú pé o ti kó gbogbo ohun èlò tí o máa lò wá sí kíláàsì. Bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú ìfáwọ́lé tí yóò mú kí àwọn akẹ́kọ̀ọ́ nífẹ̀ẹ́ sí ẹ̀kọ́ náà. Ṣàlàyé ìtumọ̀ ìjíròrò kedere, kí o sì fi àwọn àpẹẹrẹ hàn. Fún àwọn akẹ́kọ̀ọ́ láàyè láti kopa nínú ìjíròrò kékeré, kí o sì ríi dájú pé gbogbo wọn ń sọ̀rọ̀, tí wọ́n sì ń tẹ́tí sí ara wọn. Ṣe àmójútó ìjíròrò wọn láti mọ àwọn àṣìṣe tí wọ́n ń ṣe. Nígbà tí wọ́n bá ti parí ìjíròrò, ẹ tọ́ wọn láti kọ àkọsílẹ̀ sínú ìwé wọn. Ríi dájú pé gbogbo akẹ́kọ̀ọ́ ló gbọ́ òye ẹ̀kọ́ náà dáadáa kí o tó parí ẹ̀kọ́ náà.