Aśô Wíwõ, Kí Ni Aśô Wíwõ? and Aśô Àwôn Ọ̀kùnrin for Primary 3

Class: Primary 3
Term: First Term
Week: 8
Age: 8 years
Duration: 45 minutes
Subject: Yoruba Language
Curriculum Theme: Yoruba Language
Previous Lesson: Dídárúkô Nýkan Síwájú Sí I.
Topic: Aśô Wíwõ
Subject Matter: ÀKÓÓNÚ IŚË 1. Kí ni aśô wíwõ? 2. Aśô àwôn ôkùnrin b.a. sòkòtò, agbádá, fìlà abbl 3. Aśô àwôn obìnrin: b.a. ìró, bùbá, yêrì, dàńsíkí abbl

Specific Objectives

By the end of the lesson, pupils should be able to:

Cognitive Domain:

• Ṣàlàyé aṣọ wíwọ.
• Darúkọ àwọn aṣọ tí àwọn ọkùnrin àti obìnrin ń wọ.

Affective Domain:

• Mọ pàtàkì wíwọ aṣọ tó yẹ.
• Yẹra fún wíwọ aṣọ tí kò bójú mu.

Psychomotor Domain:

• Ṣe àfihàn bí a ti ń wọ àwọn aṣọ kan.
• Mú àwọn aṣọ kan wá sí kíláàsì.

Social Domain:

• Fi ọwọ̀ hàn sí àṣà ìwọṣọ Yorùbá.
• Ṣe ìfọwọ́sowọ́pọ̀ nígbà tí a bá ń kọ́ nípa aṣọ wíwọ.

Reference Materials

The following resources were used in planning this lesson:

• 9 Years Basic Education Curriculum
• State Unified Scheme of Work
• Ìwé Ìkẹ́kọ̀ọ́ Yorùbá fún Àwọn Ilé-ẹ̀kọ́ Alákọ̀bẹ́rẹ̀ 3.
• https://www.youtube.com/watch?v=J3-gD1JtT10
• https://www.youtube.com/watch?v=G3q_d4o6b_g

Instructional Materials

The teacher will teach this lesson with the aid of:

• Bùbá
• Yêrì
• Agbádá
• Fìlà
• Sòkòtò
• Ìró
• Dàńsíkí

Rationale for the Lesson

Kíkọ́ nípa aṣọ wíwọ ṣe pàtàkì nítorí ó jẹ́ kí àwọn akẹ́kọ̀ọ́ mọ oríṣiríṣi aṣọ tí àwọn ènìyàn ń wọ àti bí a ti ń wọ wọn. Ó tún ran wọ́n lọ́wọ́ láti lóye àṣà Yorùbá nípa ìwọṣọ àti bí a ṣe lè wọ aṣọ tó tọ́ sí ipò kọ̀ọ̀kan.

Prerequisite/Previous Knowledge

Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ ti mọ àwọn orúkọ ara kan àti bí a ṣe ń múra sílé tẹ́lẹ̀.

Lesson Content/Board Summary

Aṣọ Wíwọ

Kí ni Aṣọ Wíwọ?

Aṣọ wíwọ ni gbogbo ohun tí a fi ń bo ara wa tàbí tí a fi ń ṣe ara wa lọ́ṣọ̀ọ́. Ó jẹ́ ọ̀nà láti fi àṣà, ìtàn, àti ìhùwàsí hàn.

Aṣọ àwọn Ọkùnrin

Àwọn aṣọ tí àwọn ọkùnrin Yorùbá sábà máa ń wọ ni:

• Sòkòtò (funfun, dúdú, àwọ̀ mìíràn)
• Agbádá (aṣọ ńlá tí ó gbòòrò)
• Fìlà (ìbòrí orí)
• Bùbá (ẹ̀wù)
• Dàńsíkí (ẹ̀wù tí ó gbòòrò)
• Kẹ̀tékè̀té (òkè aṣọ)
• Gbáríyè (aṣọ ìgbàgbé)

Aṣọ àwọn Obìnrin

Àwọn aṣọ tí àwọn obìnrin Yorùbá sábà máa ń wọ ni:

• Ìró (aṣọ ìdí)
• Bùbá (ẹ̀wù òkè)
• Yêrì (ẹ̀wù ìgbàgbé)
• Dàńsíkí (ẹ̀wù tí ó gbòòrò)
• Gèlè (ìbòrí orí)
• Ìborùn (ìbòrí èjìká)
• Láìrí (aṣọ ìdí tí ó rọrùn)

Pàtàkì Aṣọ Wíwọ

Aṣọ wíwọ ṣe pàtàkì fún àwọn ìdí wọ̀nyí:

• Ó fi ara pamọ́ kúrò lára òtútù tàbí oòrùn.
• Ó jẹ́ ọ̀nà láti fi àṣà àti ìhùwàsí hàn.
• Ó jẹ́ kí ènìyàn mọ́ lára.
• Ó fi ọwọ̀ hàn sí àwọn àgbà.
• Ó fi ìwà rere hàn.

Àléébù Wíwọ Aṣọ Tí Kò Bójú Mu

Wíwọ aṣọ tí kò bójú mu lè ní àléébù wọ̀nyí:

• Ó lè fa àìlera.
• Ó lè mú kí ènìyàn rí lásán.
• Ó lè ba orúkọ ènìyàn jẹ́.
• Ó lè fi hàn pé ènìyàn kò ní ẹ̀kọ́.

Teaching Methods/Instructional Techniques

Discussion, Lecture, Demonstration, Question and Answer, Visual Aids

Instructional Procedures

Aṣọ Wíwọ

Step 1: Introduction

Time: 5 minutes
Teaching Skill: Set Induction
Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò kí àwọn akẹ́kọ̀ọ́, yóò sì bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú orin kan nípa aṣọ wíwọ tàbí bóyá àwọn akẹ́kọ̀ọ́ mọ àwọn orúkọ aṣọ kan.
Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò dáhùn ìbéèrè olùkọ́, wọn yóò sì kọrin pẹ̀lú rẹ̀.
Learning Point: Orin náà yóò mú àwọn akẹ́kọ̀ọ́ gbádùn, yóò sì tún mú wọn tẹ́tí sílẹ̀ fún ẹ̀kọ́ náà.

Step 2: Ìṣafihàn Aṣọ Wíwọ

Time: 7 minutes
Teaching Skill: Ìṣàlàyé/Àfihàn
Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò ṣàlàyé ohun tí aṣọ wíwọ túmọ̀ sí, yóò sì fi àwọn aṣọ tí ó mú wá hàn wọ́n.
Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò tẹ́tí sílẹ̀, wọn yóò sì wo àwọn aṣọ tí olùkọ́ fi hàn.
Learning Point: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò lóye ìtumọ̀ aṣọ wíwọ.

Step 3: Aṣọ àwọn Ọkùnrin

Time: 8 minutes
Teaching Skill: Ìbéèrè àti Ìdáhùn
Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò darúkọ àwọn aṣọ tí àwọn ọkùnrin ń wọ, yóò sì fi àwọn kan hàn wọn. Yóò béèrè lọ́wọ́ wọn bí wọ́n bá mọ àwọn aṣọ mìíràn.
Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò darúkọ àwọn aṣọ tí àwọn ọkùnrin ń wọ, wọn yóò sì fi ọwọ́ kan àwọn aṣọ náà.
Learning Point: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò mọ àwọn aṣọ tí àwọn ọkùnrin ń wọ.

Step 4: Aṣọ àwọn Obìnrin

Time: 8 minutes
Teaching Skill: Ìṣàlàyé/Àfihàn
Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò darúkọ àwọn aṣọ tí àwọn obìnrin ń wọ, yóò sì fi àwọn kan hàn wọn. Yóò tún béèrè lọ́wọ́ wọn bí wọ́n bá mọ àwọn aṣọ mìíràn.
Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò darúkọ àwọn aṣọ tí àwọn obìnrin ń wọ, wọn yóò sì fi ọwọ́ kan àwọn aṣọ náà.
Learning Point: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò mọ àwọn aṣọ tí àwọn obìnrin ń wọ.

Step 5: Pàtàkì Aṣọ Wíwọ

Time: 5 minutes
Teaching Skill: Ìfọ̀rọ̀wánilẹ́nuwò
Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò ṣàlàyé pàtàkì aṣọ wíwọ, yóò sì béèrè lọ́wọ́ àwọn akẹ́kọ̀ọ́ bí wọ́n ṣe rò pé aṣọ wíwọ ṣe pàtàkì.
Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò sọ àwọn ìdí tí wọ́n fi rò pé aṣọ wíwọ ṣe pàtàkì.
Learning Point: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò lóye ìdí tí aṣọ wíwọ fi ṣe pàtàkì.

Step 6: Àléébù Aṣọ Tí Kò Bójú Mu

Time: 5 minutes
Teaching Skill: Ìfọ̀rọ̀wánilẹ́nuwò
Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò ṣàlàyé àléébù wíwọ aṣọ tí kò bójú mu, yóò sì tọ́ àwọn akẹ́kọ̀ọ́ sọ́nà láti yẹra fún irú aṣọ bẹ́ẹ̀.
Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò tẹ́tí sílẹ̀, wọn yóò sì béèrè ìbéèrè.
Learning Point: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò mọ àléébù wíwọ aṣọ tí kò bójú mu, wọn yóò sì yẹra fún un.

Step 7: Evaluation/Review

Time: 5 minutes
Teaching Skill: Questioning/Assessment
Teacher’s Activity: The teacher evaluates the learning by asking the following questions:

1. Kí ni aṣọ wíwọ?
2. Darúkọ àwọn aṣọ méjì tí àwọn ọkùnrin ń wọ.
3. Darúkọ àwọn aṣọ méjì tí àwọn obìnrin ń wọ.
4. Sọ pàtàkì aṣọ wíwọ kan.

Pupils’ Activity: Pupils answer orally and in writing.

Learning Point: Pupils demonstrate understanding of the lesson.

Step 8: Conclusion

Time: 2 minutes
Teaching Skill: Recap
Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò ṣe àtúnyẹ̀wò ẹ̀kọ́ náà, yóò sì fún àwọn akẹ́kọ̀ọ́ ní iṣẹ́ ilé.
Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò tẹ́tí sílẹ̀, wọn yóò sì kọ iṣẹ́ ilé náà.
Learning Point: Ẹ̀kọ́ náà yóò jẹ́ kíkún fún àwọn akẹ́kọ̀ọ́.

Lesson Keywords

• Aṣọ – Ohun tí a fi ń bo ara.
• Wíwọ – Ìṣe láti fi aṣọ sí ara.
• Sòkòtò – Aṣọ tí a fi ń bo ẹsẹ̀.
• Agbádá – Aṣọ ńlá tí àwọn ọkùnrin ń wọ.
• Fìlà – Ìbòrí orí.
• Ìró – Aṣọ tí àwọn obìnrin fi ń bo ìdí.
• Bùbá – Ẹ̀wù òkè.
• Yêrì – Ẹ̀wù ìgbàgbé.

Differentiation

Fún àwọn akẹ́kọ̀ọ́ tí wọ́n bá yára lóye, olùkọ́ yóò fún wọn ní ànfàní láti darúkọ àwọn aṣọ àtijọ́ mìíràn tàbí kí wọ́n ṣàlàyé àṣà ìwọṣọ ní agbègbè wọn. Fún àwọn tí wọ́n bá lọ́ra díẹ̀, olùkọ́ yóò lò àwọn àwòrán àti àwọn aṣọ gidi láti jẹ́ kí wọ́n lóye pẹ̀lú ìrànlọ́wọ́ díẹ̀. Olùkọ́ yóò tún ṣe àtúnyẹ̀wò àwọn kókó pàtàkì pẹ̀lú wọn lẹ́ẹ̀kan sí.

Note for teachers using this lesson plan

Olùkọ́ gbọ́dọ̀ mú àwọn aṣọ gidi wá sí kíláàsì láti fi han àwọn akẹ́kọ̀ọ́. Ó gbọ́dọ̀ jẹ́ kí àwọn akẹ́kọ̀ọ́ kópa nínú ẹ̀kọ́ náà, kí ó sì fún wọn ní ànfàní láti béèrè ìbéèrè. Olùkọ́ gbọ́dọ̀ fún àwọn akẹ́kọ̀ọ́ ní iṣẹ́ ilé tí yóò mú wọn rò nípa ohun tí wọ́n kọ́.