Class: Junior Secondary School 3 (JSS 3 / JS3)
Term: 3rd Term
Week: 5
Age: 14 years
Duration: 45 minutes
Subject: Yoruba Language L2
Curriculum Theme: Àṣà
Previous Lesson: Ìṣẹ̀dálẹ̀ Àti Ìtànkálẹ̀ Ọmọ Yorùbá.
Topic: ÀṢÀ
Subject Matter: Ìtumọ̀ ìgbéyàwó, àwọn ìgbésẹ̀ ìgbéyàwó, ìfọ̀júsọ́de, alárinà, ìtọ́rọ̀, ìjohun, ohun èlò ìdána, ìwúlò àwọn ohun èlò ìdána

Specific Objectives

By the end of the lesson, pupils should be able to:

Cognitive Domain:

Ṣe àlàyé ìtumọ̀ ìgbéyàwó.
Darúkọ àwọn ìgbésẹ̀ ìgbéyàwó nílẹ̀ Yorùbá.

Affective Domain:

Mọyì àṣà ìgbéyàwó Yorùbá.
Fìfẹ́ hàn sí kíkópa nínú àwọn ìṣe àṣà ìgbéyàwó.

Psychomotor Domain:

Ṣe àlàyé ìwúlò àwọn ohun èlò ìdána.
Ṣe àfihàn àwọn ohun èlò ìgbéyàwó kan.

Kópa nínú ìjíròrò lórí àṣà ìgbéyàwó Yorùbá.
Fi ọ̀wọ̀ hàn sí àwọn àṣà àti ìṣe tí ó yàtọ̀.

Reference Materials

The following resources were used in planning this lesson:

9 Years Basic Education Curriculum
State Unified Scheme of Work
Ìgbàlà Èdè Yorùbá fún JSS3
https://www.yorubaforkids.com/yoruba-marriage-customs/
https://www.yorubaplus.com/yoruba-marriage-engagement-list/

Instructional Materials

The teacher will teach this lesson with the aid of:

Àwọn àwòrán ohun èlò ìgbéyàwó
Àwọn àkọlé àṣà Yorùbá
Àwọn àtẹ ìtọ́ka
Àwọn ohun èlò gidi bíi obì, orogbo, iyò, àádùn (tí ó bá ṣeé ṣe)

Rationale for the Lesson

Ẹ̀kọ́ yìí ṣe pàtàkì nítorí ó jẹ́ kí àwọn akẹ́kọ̀ọ́ mọ àṣà àti ìṣe ìgbéyàwó nílẹ̀ Yorùbá. Ó tún ràn wọ́n lọ́wọ́ láti mọ ìwúlò àwọn ohun èlò ìdána àti bí wọ́n ṣe ń kópa nínú àwùjọ.

Prerequisite/Previous Knowledge

Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ ti mọ díẹ̀ nípa àṣà àti ìṣe Yorùbá àti àwọn ìṣe ìbílẹ̀ kan.

Lesson Content/Board Summary

ÀṢÀ ÌGBÉYÀWÓ NÍLẸ̀ YORÙBÁ

Ìtumọ̀ Ìgbéyàwó

Ìgbéyàwó jẹ́ ìṣe àṣà kan tí ó fi obìnrin àti ọkùnrin papọ̀ gẹ́gẹ́ bí ọkọ àti aya. Ó jẹ́ ìlànà tí ó fi ìdí ìdílé tuntun múlẹ̀, tí ó sì ní àwọn ìgbésẹ̀ àti ìṣe pàtàkì nínú àṣà Yorùbá.

Àwọn Ìgbésẹ̀ Ìgbéyàwó Nílẹ̀ Yorùbá

Àwọn ìgbésẹ̀ wọ̀nyí ni a máa ń tẹ̀lé kí a tó ṣe ìgbéyàwó nílẹ̀ Yorùbá:

Ìfọ̀júsọ́de: Èyí ni ìgbésẹ̀ àkọ́kọ́ níbi tí ọkùnrin àti obìnrin bá ti rí ara wọn tí wọ́n sì fẹ́ràn ara wọn. Wọ́n máa ń bẹ̀rẹ̀ sí í fẹ́ ara wọn, tí wọ́n sì máa ń wá àwọn ìdílé tí wọ́n ti wá.
Alárinà: Lẹ́yìn ìfọ̀júsọ́de, a máa ń rán alárinà láti lọ bá àwọn òbí obìnrin sọ̀rọ̀. Alárinà ni ẹni tí ó máa ń lọ bá àwọn òbí obìnrin sọ̀rọ̀ nípa ọ̀rọ̀ ìgbéyàwó.
Ìtọ́rọ̀: Lẹ́yìn tí alárinà bá ti lọ sọ̀rọ̀, àwọn òbí ọkùnrin máa ń lọ tọrọ obìnrin náà lọ́wọ́ àwọn òbí rẹ̀. Èyí ni wọ́n ti máa ń béèrè fún obìnrin náà ní ọ̀nà àṣà.
Ìjohun: Ìjohun ni ìgbésẹ̀ tí a máa ń fi owó àti àwọn ohun èlò ìgbéyàwó mìíràn ránṣẹ́ sí àwọn òbí obìnrin gẹ́gẹ́ bí ètùtù àti àmì ìfẹ́.
Ìdána/Ìgbéyàwó: Èyí ni ọjọ́ ìgbéyàwó gangan, níbi tí a ti máa ń ṣe ayẹyẹ ńlá. Ní ọjọ́ yìí ni a ti máa ń fi obìnrin náà fún ọkọ rẹ̀ ní ọ̀nà ìbílẹ̀.

Ohun Èlò Ìdána àti Ìwúlò Wọn

Àwọn ohun èlò ìdána jẹ́ àwọn nǹkan tí a máa ń fi sí orí àtẹ ìdána, tí wọ́n sì ní ìtumọ̀ tiwọn. Àwọn wọ̀nyí ni àwọn kan nínú wọn:

Obì: Ó dúró fún ìbùkún, ìròrùn, àti ìlera. Ó tún jẹ́ àmì ìfẹ́ àti ìbáṣepọ̀.
Orogbo: Ó dúró fún ìgbé ayé gígùn àti àlàáfíà.
Iyò: Ó dúró fún adùn nínú ìgbéyàwó, kí ìgbéyàwó má ṣe koro.
Àádùn: Ó dúró fún ìgbé ayé tí ó dùn, tí kò ní sí ìṣòro.
Atare: Ó dúró fún ọmọ bíbí púpọ̀ àti àwọn ohun rere mìíràn.
Oyín: Ó dúró fún adùn àti èròjà tí ó dùn nínú ìgbéyàwó.
Ẹran (Ẹran ewúrẹ́ tàbí agbò): Ó dúró fún ọrọ̀ àti àlàáfíà.
Ẹja (Ẹja gbígbẹ): Ó dúró fún ìbùkún àti àlàáfíà.
Àwọn aṣọ (Aṣọ àwọn òbí obìnrin): Ó dúró fún ọ̀wọ̀ àti ìbọlá fún àwọn òbí.
Owó orí (Owo ori): Owó orí ni owó tí ọkọ máa ń san fún àwọn òbí obìnrin gẹ́gẹ́ bí àmì ọ̀wọ̀.
Bíbélì tàbí Kúràní: Ó dúró fún ìtọ́sọ́nà ẹ̀sìn àti ìgbàgbọ́.

Teaching Methods/Instructional Techniques

Discussion, Lecture, Demonstration, Question and Answer, Visual Aids

Instructional Procedures

Step 1: Introduction

Time: 5 minutes
Teaching Skill: Set Induction
Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò bẹ̀rẹ̀ ẹ̀kọ́ náà nípa bíbéèrè lọ́wọ́ àwọn akẹ́kọ̀ọ́ bóyá wọ́n ti rí ayẹyẹ ìgbéyàwó rí tàbí wọ́n ti gbọ́ nípa rẹ̀.
Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò dáhùn ìbéèrè olùkọ́.
Learning Point: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò mọ̀ pé ẹ̀kọ́ náà yóò dá lórí ìgbéyàwó.

Step 2: Ìtumọ̀ Ìgbéyàwó

Time: 7 minutes
Teaching Skill: Explanation/Definition
Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò ṣe àlàyé ìtumọ̀ ìgbéyàwó nílẹ̀ Yorùbá, ó sì tún lè fún wọn ní àwọn àpẹẹrẹ.
Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò fetí sílẹ̀, wọ́n yóò sì kọ àwọn kókó pàtàkì sílẹ̀.
Learning Point: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò mọ ìtumọ̀ ìgbéyàwó.

Step 3: Àwọn Ìgbésẹ̀ Ìgbéyàwó Nílẹ̀ Yorùbá

Time: 10 minutes
Teaching Skill: Listing/Explanation
Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò kọ àwọn ìgbésẹ̀ ìgbéyàwó nílẹ̀ Yorùbá sí orí pátákó, yóò sì ṣe àlàyé wọn lọ́kọ̀ọ̀kan.
Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò kọ àwọn ìgbésẹ̀ náà sílẹ̀, wọ́n yóò sì béèrè ìbéèrè.
Learning Point: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò mọ àwọn ìgbésẹ̀ ìgbéyàwó.

Step 4: Ìfọ̀júsọ́de àti Alárinà

Time: 5 minutes
Teaching Skill: Explanation/Discussion
Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò ṣe àlàyé lẹ́kùn-únrẹ́rẹ́ nípa ìfọ̀júsọ́de àti ipa alárinà nínú ìgbéyàwó Yorùbá.
Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò kópa nínú ìjíròrò, wọ́n yóò sì fi kún àwọn àlàyé.
Learning Point: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò mọ ìgbésẹ̀ ìfọ̀júsọ́de àti ipa alárinà.

Step 5: Ìtọ́rọ̀ àti Ìjohun

Time: 5 minutes
Teaching Skill: Explanation
Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò ṣe àlàyé ìtumọ̀ ìtọ́rọ̀ àti ìjohun, ó sì tún lè fi àwọn àwòrán ohun èlò ìjohun hàn.
Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò fetí sílẹ̀, wọ́n yóò sì wo àwọn àwòrán náà.
Learning Point: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò mọ ìgbésẹ̀ ìtọ́rọ̀ àti ìjohun.

Step 6: Ohun Èlò Ìdána àti Ìwúlò Wọn

Time: 5 minutes
Teaching Skill: Demonstration/Explanation
Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò fi àwọn ohun èlò ìdána hàn (tí ó bá wà nílẹ̀) tàbí àwọn àwòrán wọn, yóò sì ṣe àlàyé ìwúlò wọn.
Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò dárúkọ àwọn ohun èlò náà, wọ́n yóò sì kọ ìwúlò wọn sílẹ̀.
Learning Point: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò mọ àwọn ohun èlò ìdána àti ìwúlò wọn.

Step 7: Evaluation/Review

Time: 5 minutes
Teaching Skill: Questioning/Assessment
Teacher’s Activity: The teacher evaluates the learning by asking the following questions:

Kí ni ìtumọ̀ ìgbéyàwó nílẹ̀ Yorùbá?
Darúkọ ìgbésẹ̀ ìgbéyàwó méjì nílẹ̀ Yorùbá.
Kí ni ìwúlò obì nínú ìdána?
Ṣe àlàyé ipa alárinà nínú ìgbéyàwó.

Pupils’ Activity: Pupils answer orally and in writing.

Learning Point: Pupils demonstrate understanding of the lesson.

Step 8: Conclusion

Time: 3 minutes
Teaching Skill: Summarization
Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò ṣe àkópọ̀ ẹ̀kọ́ náà nípa títẹnu mọ́ àwọn kókó pàtàkì. Yóò sì fún wọn ní iṣẹ́ ilé.
Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò kọ iṣẹ́ ilé náà sílẹ̀.
Learning Point: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò rántí àwọn kókó pàtàkì ẹ̀kọ́ náà.

Lesson Keywords

Ìgbéyàwó – Ìṣe tí ó fi ọkùnrin àti obìnrin papọ̀ gẹ́gẹ́ bí ọkọ àti aya.
Àṣà – Àwọn ìṣe, ìgbàgbọ́, àti ìwà tí ó jẹ́ ti àwùjọ kan.
Ìfọ̀júsọ́de – Ìgbésẹ̀ àkọ́kọ́ níbi tí ọkùnrin àti obìnrin bá ti rí ara wọn tí wọ́n sì fẹ́ràn ara wọn.
Alárinà – Ẹni tí ó máa ń lọ bá àwọn òbí obìnrin sọ̀rọ̀ nípa ọ̀rọ̀ ìgbéyàwó.
Ìdána – Àwọn ohun èlò tí a máa ń kó sí orí àtẹ fún ìgbéyàwó.
Ìjohun – Ìgbésẹ̀ tí a máa ń fi owó àti àwọn ohun èlò ìgbéyàwó ránṣẹ́ sí àwọn òbí obìnrin.
Ìtọ́rọ̀ – Ìgbésẹ̀ tí àwọn òbí ọkùnrin máa ń lọ tọrọ obìnrin náà lọ́wọ́ àwọn òbí rẹ̀.

Differentiation

Fún àwọn akẹ́kọ̀ọ́ tí ó nímọ̀ púpọ̀, olùkọ́ lè fún wọn ní iṣẹ́ àtinúdá láti ṣe àlàyé ìgbésẹ̀ ìgbéyàwó kan. Fún àwọn tí ó nílò ìrànlọ́wọ́, olùkọ́ yóò ṣe àlàyé lẹ́kùn-únrẹ́rẹ́, yóò sì fi àwọn àwòrán púpọ̀ sí i hàn.

Note for teachers using this lesson plan

This lesson plan is a guide and should be adapted to suit the specific needs and context of the pupils and school environment. Teachers are encouraged to use local examples and resources to make the lesson more relevant and engaging for the pupils.