Class: Primary 1
Term: 3rd Term
Week: 10
Age: 6 years
Duration: 45 minutes
Subject: Hausa Language
Curriculum Theme: Hausa Language
Previous Lesson: Al’adu, Harshe, Onụọgụgụ (21-40) and Ịgụụbọchị.
Topic: Al’adu, Harshe, Ọgụgụ Eserese Dị N’akwụkwọọgụgụ Ha, Ekwumekwu: Akụkọ Ifo Maka Ụmụanụmanụ Dị Iche., Egwu (Uri)
Subject Matter: Kulawa da iyali misali kawu, yaya, kaka da sauransu; Rubuta wasullan Hausa misali i, e, a, o, u; Ịhụta na ịhụba ihe ama, Ịhụta ihe ndị dị n’eserese, Ịgụpụta/ịkọwapụta ihe eserese na-egosi, Nkọwa eserese; Ihe mmụta si n’ime kowane ɗayan Akụkọ Ifo Maka Ụmụanụmanụ Dị Iche.; Uri dị iche dịka egwu ọnwa na egwu mmemme daban-daban (MMỤGHARỊ NA ULE)
Specific Objectives
By the end of the lesson, pupils should be able to:
Cognitive Domain:
- Ƙayyade membobin iyali.
- Gane wasullan Hausa.
- Gano abubuwa da ayyuka a cikin hotuna.
- Tunawa da darussan da aka koya daga tatsuniyoyi.
- Gane nau’ikan wakoki daban-daban.
Affective Domain:
- Nuna girmamawa ga manya a cikin iyali.
- Son koyon rubuta wasulla.
- Nuna sha’awa ga kallon hotuna.
- Daraja darussan halaye masu kyau.
- Jin daɗin raira waƙa da rawa.
Psychomotor Domain:
- Gaishe da membobin iyali yadda ya kamata.
- Rubuta wasullan Hausa daidai.
- Bayyana abin da hotuna ke nufi.
- Ba da labarin tatsuniyar dabba.
- Rera waƙoƙin Hausa da rawa.
Social Domain:
- Haɗa kai da sauran membobin iyali.
- Aiki tare don gane wasulla.
- Tattauna hotuna tare da takwarori.
- Raba darussan tatsuniyoyi da wasu.
- Shiga cikin waƙoƙin rukuni da rawa.
Reference Materials
The following resources were used in planning this lesson:
- 9 Years Basic Education Curriculum
- State Unified Scheme of Work
- Sabon Tsarin Karatun Hausa don Firamare 1
- Littafin Hausa na Firamare 1
Instructional Materials
The teacher will teach this lesson with the aid of:
- Chaatị mai ɗauke da hotunan iyali
- Chaatị mai ɗauke da wasullan Hausa
- Littattafan karatu masu hotuna
- Kalandar Hausa
- Motocin wasa ko hotunan dabbobi
- Ganguna, udu, osha, ogene (ko hotunansu)
- Allo da alli/alkalami
Rationale for the Lesson
Wannan darasi yana da muhimmanci domin yana taimaka wa ɗalibai su fahimci al’adunsu, su inganta harshensu na Hausa ta hanyar rubutu da karatu, da kuma koyon darussan halaye masu kyau daga tatsuniyoyi. Yana kuma haɓaka ƙwarewarsu ta zamantakewa ta hanyar shiga cikin waƙoƙi da rawa.
Prerequisite/Previous Knowledge
Pupils have some basic understanding of their family, can recognize some letters, and have heard simple stories and songs in Hausa.
Lesson Content/Board Summary
MMỤGHARỊ NA ULE (Bita da Jarrabawa)
Al’adu: Kulawa da Iyali
Iyali tarin mutane ne da ke zaune tare a gida kuma suna da alaƙa da juna. Kulawa da iyali yana nufin girmamawa da taimaka wa membobin iyali.
Membobin iyali sun haɗa da:
- Uba
- Uwa
- Yaya maza da mata
- Kanne maza da mata
- Kaka (uwar uba/uwa, uban uba/uwa)
- Kawu (ɗan’uwan uba/uwa)
- Goggo (ƙanwar uba/uwa)
Yadda ake kula da iyali: Gaishe da manya, taimaka musu, girmama su, da saurara musu.
Harshe: Wasullan Hausa
Wasulla su ne haruffa masu sauti waɗanda ake furta su ba tare da wani abu ya tare ba. Suna da muhimmanci wajen samar da kalmomi.
Wasullan Hausa guda biyar (5) sune:
- A (misali: Akwati, Audu)
- E (misali: Elewa, Edo)
- I (misali: Ido, Itace)
- O (misali: Oba, Okro)
- U (misali: Ugo, Umar)
Yadda ake rubuta su: A koya rubuta kowane wasali daidai, a babban harafi da ƙarami.
Ọgụgụ Eserese Dị N’akwụkwọọgụgụ Ha (Karatun Hotuna a Littattafai)
Karatun hotuna yana nufin kallo da fahimtar abin da hotuna ke nufi. Yana taimaka mana mu fahimci labarai ko bayanan da aka bayar.
Matakan karanta hoto:
- Ịhụta da Ịhụba Ihe Ama: Gane abubuwan da ke cikin hoton.
- Ịhụta Ihe da ke cikin Eserese: Lura da duk abubuwan da ke faruwa a hoton.
- Ịgụpụta/Ịkọwapụta Ihe Eserese ke Nuna: Faɗin abin da hoton ke nunawa.
- Nkọwa Eserese: Bayyana ma’anar hoton da kuma abin da yake koya mana.
Ekwumekwu: Akụkọ Ifo Maka Ụmụanụmanụ Dị Iche. (Tatsuniyoyin Dabbobi)
Tatsuniyoyi labarai ne na almara da ake ba da su don koyar da darasi ko nishaɗi. Tatsuniyoyin dabbobi labarai ne inda dabbobi ke yin magana da mu’amala kamar mutane, kuma suna da darasi a cikinsu.
Ihe mmụta daga tatsuniyoyi:
- Tatsuniyar Zomo da Kunkuru: Darasin haƙuri da hikima.
- Tatsuniyar Zaki da Bera: Darasin cewa kowa yana da amfani.
- Tatsuniyar Kare da Rago: Darasin amana da taimakon juna.
Darussan da ake koyo daga tatsuniyoyi sun haɗa da gaskiya, haƙuri, taimako, ƙoƙari, da girmamawa.
Egwu (Uri): Uri Dị Iche (Nau’ikan Waƙoƙi)
Waƙa da rawa wani muhimmin ɓangare ne na al’adun Hausa. Ana yin su don nishaɗi, murna, ko kuma don isar da saƙo.
Nau’ikan waƙoƙi daban-daban:
- Egwu ọnwa (Waƙar Wata): Waƙoƙin da ake yi da daddare a lokacin da wata ya fito, galibi yara ke yi don nishaɗi.
- Egwu Mmemme Dị Iche (Waƙoƙin Biki): Waƙoƙin da ake yi a lokutan bukukuwa kamar Sallah, aure, ko suna, waɗanda ke nuna farin ciki da murna.
Muhimmancin waƙa da rawa: Suna haɗa mutane, suna koyar da al’adu, kuma suna nishaɗantarwa.
Teaching Methods/Instructional Techniques
Discussion, Lecture, Demonstration, Question and Answer, Visual Aids
Instructional Procedures
Lesson: Bita ga Al’adu, Harshe, Karatun Hotuna, Tatsuniyoyi da Waƙoƙi
Step 1: Introduction
Time: 5 minutes
Teaching Skill: Set Induction
Teacher’s Activity: Malamin zai gaishe da ɗalibai kuma ya tambaye su abin da suka tuna daga darussan da suka gabata game da iyali, haruffa, ko labarai.
Pupils’ Activity: Ɗalibai za su amsa tambayoyin malamin kuma su faɗi abin da suka tuna.
Learning Point: Ɗalibai sun tuna da darussan da suka gabata kuma sun shirya don bita.
Step 2: Al’adu: Kulawa da Iyali
Time: 8 minutes
Teaching Skill: Bayani/Tattaunawa
Teacher’s Activity: Malamin zai nuna hotunan iyali kuma ya bayyana membobin iyali daban-daban (misali, kawu, yaya, kaka) da yadda ake kula da su. Zai tambayi ɗalibai game da danginsu.
Pupils’ Activity: Ɗalibai za su kalli hotunan, su faɗi sunayen membobin iyali, kuma su ba da misalai na yadda suke kula da danginsu.
Learning Point: Ɗalibai sun fahimci muhimmancin kulawa da membobin iyali.
Step 3: Harshe: Wasullan Hausa
Time: 7 minutes
Teaching Skill: Nunawa/Aiki
Teacher’s Activity: Malamin zai rubuta wasullan Hausa (a, e, i, o, u) a kan allo kuma ya nuna yadda ake rubuta su daidai. Zai ba da misalan kalmomi da ke ɗauke da kowane wasali.
Pupils’ Activity: Ɗalibai za su maimaita wasullan, su rubuta su a cikin littattafansu, kuma su faɗi wasu kalmomin da ke da wasullan.
Learning Point: Ɗalibai sun iya gane da rubuta wasullan Hausa.
Step 4: Ọgụgụ Eserese (Karatun Hotuna)
Time: 7 minutes
Teaching Skill: Tambayoyi/Nunawa
Teacher’s Activity: Malamin zai nuna wani hoto daga littafin karatu kuma ya tambayi ɗalibai abin da suke gani a hoton. Zai jagorance su yadda za su fassara hoton.
Pupils’ Activity: Ɗalibai za su bayyana abin da suke gani a hoton, kuma su yi ƙoƙarin faɗin abin da hoton ke nufi.
Learning Point: Ɗalibai sun iya gano da fassara abubuwan da ke cikin hotuna.
Step 5: Ekwumekwu: Akụkọ Ifo Maka Ụmụanụmanụ Dị Iche. (Tatsuniyoyin Dabbobi)
Time: 7 minutes
Teaching Skill: Labari/Tattaunawa
Teacher’s Activity: Malamin zai ba da ɗan gajeren labarin tatsuniyar dabba (misali, Zomo da Kunkuru) kuma ya tambayi ɗalibai darasin da suka koya daga labarin.
Pupils’ Activity: Ɗalibai za su saurari labarin, kuma su faɗi darussan halaye masu kyau da suka koya daga tatsuniyar.
Learning Point: Ɗalibai sun fahimci darussan halaye masu kyau daga tatsuniyoyin dabbobi.
Step 6: Egwu (Uri): Nau’ikan Wakoki
Time: 6 minutes
Teaching Skill: Nunawa/Aiki
Teacher’s Activity: Malamin zai rera wata ɗan gajeren waƙar Hausa (misali, waƙar wata ko ta biki) kuma ya ƙarfafa ɗalibai su shiga. Zai bayyana nau’ikan waƙoƙin.
Pupils’ Activity: Ɗalibai za su shiga rera waƙar tare da malamin, kuma su yi ƙoƙarin yin rawa kaɗan.
Learning Point: Ɗalibai sun iya gane da jin daɗin nau’ikan waƙoƙin Hausa daban-daban.
Step 7: Evaluation/Review
Time: 5 minutes
Teaching Skill: Questioning/Assessment
Teacher’s Activity: The teacher evaluates the learning by asking the following questions:
- Ka ambaci membobi biyu na iyali.
- Rubuta wasullan Hausa guda uku.
- Menene kake gani a cikin wannan hoton? (Malam zai nuna hoto mai sauƙi)
- Ka faɗi darasi guda ɗaya da ka koya daga tatsuniyar Zomo da Kunkuru.
- Ka rera wata ɗan gajeren waƙar Hausa da ka sani.
Pupils’ Activity: Pupils answer orally and in writing.
Learning Point: Pupils demonstrate understanding of the lesson.
Step 8: Conclusion
Time: 3 minutes
Teaching Skill: Rufewa
Teacher’s Activity: Malamin zai taƙaita darasin da aka yi na bita, ya yaba wa ɗalibai saboda halartarsu, kuma ya ba su aikin gida na sake nazarin duk abin da aka koya don jarrabawa.
Pupils’ Activity: Ɗalibai za su saurari taƙaitawar malamin kuma su rubuta aikin gida.
Learning Point: An ƙarfafa darasin kuma an shirya ɗalibai don jarrabawa.
Lesson Keywords
- Al’adu – Hanyoyin rayuwa da suka zama al’ada a cikin jama’a.
- Wasulla – Haruffa masu sauti waɗanda ake furtawa ba tare da wani abu ya tare ba (a, e, i, o, u).
- Eserese (Hoto) – Zane ko hoton wani abu.
- Tatsuniya – Labari na almara da ake ba da shi don koyar da darasi.
- Egwu (Waƙa) – Sautin da ake rerawa da murya ko kayan kiɗa.
- Iyali – Mutanen da ke da alaƙa da juna, suna zaune tare.
- Bita – Sake nazarin darussan da aka koya.
Differentiation
For pupils who are fast learners, the teacher will encourage them to create their own short stories or songs. For slow learners, the teacher will provide more one-on-one support, simpler examples, and allow them to draw pictures to express their understanding.
Note for teachers using this lesson plan
Teachers should use a variety of visual aids and realia to make the lesson engaging for Primary 1 pupils. Encourage active participation through songs, storytelling, and group activities. Pay close attention to individual pupil needs during the review session.

Community Join the conversation Open discussion +