Note for teachers using this lesson plan
Wannan shirin darasi ya mayar da hankali kan gabatar da ma’anar dokokin makaranta, ire-irensu, da kuma amfaninsu ga dalibai na Primary 1. Malami ya kamata ya shirya hotuna ko misalai na dokokin makaranta don sauƙaƙa fahimta. A ƙarshen darasin, dalibai su nuna cewa sun fahimci dokokin kuma za su iya aiwatar da su a rayuwarsu ta makaranta.
Class: Primary One
Term: First Term
Week: 1
Age: 6 years
Duration: 45 minutes
Subject: Hausa Language
Curriculum Theme: Shirin Fara Karatu
Focal competence: Fahimtar dokokin makaranta da aiwatar da su
Key competencies/values: Kyakkyawar sadarwa; Haɗin-guiwa; Girmamawa
Skills:
- Kyakkyawar sadarwa mai sanya fahimta
- Aiwatar da abubuwa a kan tsari
- Shirin fara karatu
Previous Lesson: Al’adu, Al’adu, Tsabta, Ma’anar Tsabta Da Misalin Su. Harshe
Topic: Dokokin Makaranta
Subject Matter: Ma’anar dokokin makaranta, ire-iren dokoki, amfanin dokokin makaranta
Specific Objectives
By the end of the lesson, pupils should be able to:
Bangaren Fahimta (Cognitive Domain)
- bayyana ma’anar dokokin makaranta;
- lissafo dokokin makaranta;
- faɗi amfanin dokokin makaranta.
Bangaren Aiki (Psychomotor Domain)
- aiwatar da dokokin makaranta;
- karanta dokokin makaranta.
Reference Materials
The following resources were used in planning this lesson:
- 2025 Revised 9 Years Basic Education Curriculum
- Relevant State Unified Scheme of Work
- Littafin Harshen Hausa na Primary 1
- The HeadTeacher Scheme of work
Instructional Materials
The teacher will teach this lesson with the aid of:
- Hotunan dokokin makaranta
- Muhallin makaranta (misali, allo, kujeru, teburi)
Rationale for the Lesson
Wannan darasi yana da muhimmanci domin yana taimaka wa dalibai su fahimci mahimmancin bin dokoki a makaranta. Yana koya musu yadda za su yi rayuwa cikin tsari da lumana tare da sauran dalibai da malamai. Hakan zai taimaka wajen samar da yanayi mai kyau na koyo da koyarwa.
Prerequisite/Previous Knowledge
Dalibai sun san wasu ƙa’idoji na gida ko na yara a unguwarsu.
Lesson Content/Board Summary
Dokokin Makaranta
Ma’anar Dokokin Makaranta
Dokokin makaranta su ne ƙa’idoji ko tsare-tsare da aka kafa don dalibai su bi domin kiyaye tsari, ladabi, da zaman lafiya a cikin makaranta. Suna taimakawa kowa ya yi karatu cikin kwanciyar hankali.
Ire-iren Dokokin Makaranta
Wasu daga cikin dokokin makaranta sun haɗa da:
- Zuwa makaranta a kan lokaci.
- Sanya kayan makaranta masu tsafta.
- Girmama malamai da manya.
- Kiyaye tsaftar aji da makaranta.
- Kada a yi hayaniya a aji.
- Kada a yi faɗa da abokan karatu.
- Yi aikin gida a kan lokaci.
- Kada a sace kayan wani.
- Bi umarnin malamai.
Amfanin Dokokin Makaranta
Dokokin makaranta suna da amfani sosai. Wasu daga cikin amfaninsu sun haɗa da:
- Suna taimakawa wajen kiyaye tsari a makaranta.
- Suna koya wa dalibai ladabi da biyayya.
- Suna taimakawa wajen samar da zaman lafiya tsakanin dalibai.
- Suna sa dalibai su yi karatu cikin kwanciyar hankali.
- Suna taimakawa wajen gina halaye nagari a cikin dalibai.
- Suna sa makaranta ta kasance mai tsafta da kyau.
Teaching Methods/Instructional Techniques
Tattaunawa, Bayani, Tambaya da Amsa, Nunawa, Aiki Tare, Aiki Ɗaiɗai
Instructional Procedures
Step 1: Gabatarwa
Time: 5 minutes
Teaching Skill: Tambaya da Amsa
Teacher’s Activity: Malami zai gaishe da dalibai sannan ya tambaye su ko sun san menene doka kuma menene amfaninta a gida ko a unguwa.
Pupils’ Activity: Dalibai za su amsa tambayoyin malami gwargwadon fahimtarsu.
Learning Point: Fahimtar ma’anar doka
Step 2: Bayyana Ma’anar Dokokin Makaranta
Time: 8 minutes
Teaching Skill: Bayani/Tattaunawa
Teacher’s Activity: Malami zai bayyana ma’anar dokokin makaranta a sarari, yana mai amfani da misalai masu sauƙi da dalibai za su fahimta.
Pupils’ Activity: Dalibai za su saurara da kyau kuma su yi ƙoƙarin fahimtar bayanin malami.
Learning Point: Ma’anar dokokin makaranta
Step 3: Lissafa Ire-iren Dokokin Makaranta
Time: 8 minutes
Teaching Skill: Nunawa/Lissafawa
Teacher’s Activity: Malami zai nuna hotunan dokokin makaranta daban-daban sannan ya lissafo wasu dokoki, yana mai bayyana kowace doka a takaice. Zai rubuta su a kan allo.
Pupils’ Activity: Dalibai za su kalli hotunan, su saurara, kuma su maimaita dokokin da malami ya faɗa.
Learning Point: Ire-iren dokokin makaranta
Step 4: Tattauna Amfanin Dokokin Makaranta
Time: 7 minutes
Teaching Skill: Tattaunawa/Bayani
Teacher’s Activity: Malami zai tattauna da dalibai game da amfanin bin dokokin makaranta, yana mai tambayarsu me zai faru idan babu dokoki.
Pupils’ Activity: Dalibai za su ba da ra’ayoyinsu da amsoshinsu game da amfanin dokoki.
Learning Point: Amfanin dokokin makaranta
Step 5: Aiwatar da Dokokin Makaranta
Time: 5 minutes
Teaching Skill: Aiki/Nunawa
Teacher’s Activity: Malami zai tambayi dalibai su nuna yadda za su aiwatar da wasu dokoki, misali, yadda za su gaishe da malami ko yadda za su kiyaye tsaftar aji.
Pupils’ Activity: Dalibai za su nuna yadda za su aiwatar da dokokin da aka ambata.
Learning Point: Aiwatar da dokokin makaranta
Step 6: Karanta Dokokin Makaranta
Time: 3 minutes
Teaching Skill: Karatu/Maimaitawa
Teacher’s Activity: Malami zai karanta dokokin da ke rubuce a kan allo, sannan ya sa dalibai su maimaita bayan shi.
Pupils’ Activity: Dalibai za su maimaita dokokin bayan malami.
Learning Point: Karanta dokokin makaranta
Step 7: Kimantawa/Bita
Time: 5 minutes
Teaching Skill: Tambaya/Kimantawa
Teacher’s Activity: The teacher evaluates the learning by asking the following questions:
- Menene ma’anar dokokin makaranta?
- Ka faɗi dokokin makaranta guda uku (3).
- Ka faɗi amfanin dokokin makaranta guda biyu (2).
- Yaya za ka nuna cewa kana bin dokokin makaranta?
Pupils’ Activity: Pupils answer orally and in writing.
Learning Point: Fahimtar dokokin makaranta
Step 8: Rubuta Bayanai
Time: 4 minutes
Teaching Skill: Jagorancin Rubutu
Teacher’s Activity: Malami zai jagoranci dalibai su rubuta muhimman bayanai na darasin da ke kan allo a cikin littattafansu.
Pupils’ Activity: Dalibai za su rubuta bayanai a hankali a cikin littattafansu.
Learning Point: Rubuta bayanan darasi
Step 9: Kammalawa
Time: 2 minutes
Teaching Skill: Takaitawa
Teacher’s Activity: Malami zai takaita darasin ta hanyar jaddada mahimmancin bin dokokin makaranta a koda yaushe don zaman lafiya da ci gaban karatu.
Pupils’ Activity: Dalibai za su saurara kuma su yi alƙawarin bin dokokin makaranta.
Learning Point: Jaddada mahimmancin dokoki
Continuous Assessment/Further Study
Type: Aikin Gida
Instruction: A rubuta a cikin littafi dokokin makaranta guda biyar (5) da kuke bi a kullum.
- Zuwa makaranta a kan lokaci.
- Sanya kayan makaranta masu tsafta.
- Girmama malamai da manya.
- Kiyaye tsaftar aji da makaranta.
- Kada a yi hayaniya a aji.
Lesson Keywords
- Doka – Ƙa’ida ko tsari da aka kafa don bi.
- Makaranta – Wurin da ake koyar da ilimi.
- Tsari – Bin dokoki da ka’idoji.
- Ladabi – Halin kirki da biyayya.
- Amfani – Fa’ida ko alheri.
Differentiation
Ga dalibai masu saurin fahimta, malami zai iya tambayarsu su faɗi ƙarin dokokin makaranta ko kuma su bayyana yadda za su taimaka wa abokansu su bi dokoki. Ga dalibai masu rauni, malami zai yi amfani da hotuna da yawa kuma ya maimaita bayani a hankali, yana mai sa su maimaita kalmomin dokokin.
Suggested Lesson Videos
Don ƙarin bayani, zaku iya bincika YouTube don “Dokokin Makaranta ga Yara Hausa” ko “School Rules for Kids Hausa”.
Teacher Guide for Using This Lesson Plan
Malami ya shirya hotuna ko zane-zane na dokokin makaranta kafin fara darasin don jawo hankalin dalibai. Fara darasin da tambayoyi masu sauƙi don gano abin da dalibai suka sani game da dokoki. Bayyana ma’anar dokokin makaranta a cikin harshe mai sauƙi da dalibai za su fahimta. Yi amfani da misalai na zahiri daga muhallin makaranta don nuna yadda ake aiwatar da dokoki. Ka tabbatar dalibai sun fahimci kowace doka da amfaninta kafin a ci gaba. A lokacin rubuta bayanan allo (Step 8), jagoranci dalibai a hankali don tabbatar da cewa suna rubutawa daidai. Ƙarfafa dalibai su yi amfani da dokokin a rayuwarsu ta yau da kullum a makaranta.

Community Join the conversation Open discussion +