Class: Junior Secondary School 3 (JSS 3 / JS3)
Term: Third Term
Week: 3
Age: 14 years
Duration: 45 minutes
Subject: Yoruba Language L2
Curriculum Theme: Àṣà
Previous Lesson: Ìró Èdè Yorùbá and Alífábẹ́ẹ̀tì.
Topic: ÀṢÀ
Subject Matter: Ìkínni ní onírúurú ìgbà àti àkókò, ìkínni fún onírúurú iṣẹ́, ìkínni fún aláboyún, ìkínni fún ọ̀pọ̀lọpọ̀ iṣẹ́, àgbẹ̀, ọdẹ, akọ́pò, onídìrí, alárò, alágbẹ̀dẹ, baálùù

Specific Objectives

By the end of the lesson, pupils should be able to:

Cognitive Domain:

Mọ àti sọ onírúurú ìkínni Yorùbá.

Affective Domain:

Mọyì pàtàkì ìkínni tó yẹ nínú àṣà Yorùbá.

Psychomotor Domain:

Fi ìkínni Yorùbá tó tọ́ hàn ní onírúurú ipò.

Kópa nínú ìjíròrò tó bọ̀wọ̀ fún àṣà ìkínni.

Reference Materials

The following resources were used in planning this lesson:

9 Years Basic Education Curriculum
State Unified Scheme of Work
Ìwé Yorùbá fún Ilé-ìwé JSS 3

Instructional Materials

The teacher will teach this lesson with the aid of:

greeting cards
Yoruba textbook
pictures of occupations
role-play cards

Rationale for the Lesson

Ẹ̀kọ́ yìí yóò ran àwọn akẹ́kọ̀ọ́ lọ́wọ́ láti lóye àti láti lo àwọn ìkínni àṣà Yorùbá. Ó mú kí wọ́n lè bá ara wọn sọ̀rọ̀ pẹ̀lú ọ̀wọ̀, kí wọ́n sì pa apá pàtàkì kan nínú àṣà Yorùbá mọ́ nínú ìgbésí ayé wọn lojoojúmọ́.

Prerequisite/Previous Knowledge

Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yẹ kí wọ́n ti mọ àwọn ìkínni Yorùbá kan.

Lesson Content/Board Summary

ÀṢÀ: ÌKÍNNI

Ìkínni ní onírúurú ìgbà àti àkókò

Àwọn ìkínni wọ̀nyí ni a máa ń lò láti kí ènìyàn ní onírúurú àkókò ọjọ́:

**Àárò:** Ẹ kú àárò
**Ọ̀sán:** Ẹ kú ọ̀sán
**Ìrọ̀lẹ́:** Ẹ kú ìrọ̀lẹ́
**Òru:** Ẹ kú òru
**Àkókò gbogbogbò:** Ẹ kú alẹ́, Ẹ káàbọ̀, Ó dàárọ̀, Ó d’àárọ̀.

Ìkínni fún onírúurú iṣẹ́

Àwọn ìkínni wọ̀nyí ni a máa ń lò láti kí àwọn ènìyàn tó ń ṣe iṣẹ́ kan pàtó:

**Àgbẹ̀:** Ẹ kú iṣẹ́ àgbẹ̀, Ẹ kú oko.
**Ọdẹ:** Ẹ kú iṣẹ́ ọdẹ, Ẹ kú igbó.
**Akọ́pò/Onídìrí:** Ẹ kú iṣẹ́ akọ́pò, Ẹ kú ranṣọ.
**Alárò:** Ẹ kú iṣẹ́ alárò.
**Alágbẹ̀dẹ:** Ẹ kú iṣẹ́ alágbẹ̀dẹ, Ẹ kú irin.
**Baálùù:** Ẹ kú iṣẹ́ baálùù, Ẹ kú ìwà.
**Olùkọ́:** Ẹ kú iṣẹ́ olùkọ́.
**Oníṣòwò:** Ẹ kú àṣẹ́yọ.

Ìkínni fún aláboyún

Àwọn ìkínni wọ̀nyí ni a máa ń lò láti kí obìnrin tó loyún:

Ẹ kú àtọ́jọ
Ẹ kú àárín
Kò ní ṣòro
Àlááfíà la ó fi gbọ́

Ìkínni fún onírúurú àkókò àti ipò mìíràn

Àwọn ìkínni wọ̀nyí wà fún onírúurú ipò àti ìṣẹ̀lẹ̀:

**Ìkínni fún àlejò:** Ẹ káàbọ̀.
**Ìkínni fún ẹni tó ń rìn:** Ẹ kú ìrìn.
**Ìkínni fún ẹni tó ṣẹ̀ṣẹ̀ dé:** Ẹ kú àbọ̀.
**Ìkínni fún ayẹyẹ:** Ẹ kú ayẹyẹ, Ẹ kú ọdún.
**Ìkínni fún ọmọ tuntun:** Ẹ kú oríire, Ọmọ á gbó, Ọmọ á tọ́.

Teaching Methods/Instructional Techniques

Discussion, Lecture, Demonstration, Question and Answer, Visual Aids

Instructional Procedures

Step 1: Introduction

Time: 5 minutes
Teaching Skill: Set Induction
Teacher’s Activity: Olùkọ́ bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú ìkínni gbogbogbò àti ìbéèrè díẹ̀ nípa ìkínni tí àwọn akẹ́kọ̀ọ́ mọ.
Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ dáhùn àwọn ìbéèrè náà, wọ́n sì sọ àwọn ìkínni tí wọ́n mọ.
Learning Point: Mímu àwọn akẹ́kọ̀ọ́ wá sínú ẹ̀kọ́.

Step 2: Ìgbà àti Àkókò

Time: 7 minutes
Teaching Skill: Explanation/Demonstration
Teacher’s Activity: Olùkọ́ ṣàlàyé onírúurú ìkínni fún àwọn ìgbà àti àkókò ọjọ́ (àárò, ọ̀sán, ìrọ̀lẹ́, òru).
Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ tẹ́tí sílẹ̀, wọ́n sì ń tún ìkínni náà sọ lẹ́yìn olùkọ́.
Learning Point: Ìmọ̀ nípa ìkínni ìgbà àti àkókò.

Step 3: Onírúurú Iṣẹ́

Time: 8 minutes
Teaching Skill: Visual Aids/Explanation
Teacher’s Activity: Olùkọ́ fi àwòrán àwọn onírúurú iṣẹ́ hàn (àgbẹ̀, ọdẹ, akọ́pò, alárò, alágbẹ̀dẹ, baálùù) kí ó sì kọ́ wọn ní ìkínni tó yẹ fún iṣẹ́ kọ̀ọ̀kan.
Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ wo àwòrán náà, wọ́n sì ń kọ́ ìkínni fún iṣẹ́ kọ̀ọ̀kan.
Learning Point: Ìkínni fún onírúurú iṣẹ́.

Step 4: Ìkínni fún Aláboyún

Time: 5 minutes
Teaching Skill: Explanation
Teacher’s Activity: Olùkọ́ ṣàlàyé àwọn ìkínni tí a fi ń kí aláboyún àti ìdí rẹ̀.
Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ tẹ́tí sílẹ̀, wọ́n sì ń fi ìkínni náà sí èdè wọn.
Learning Point: Ìkínni fún aláboyún.

Step 5: Ìkínni mìíràn

Time: 5 minutes
Teaching Skill: Explanation/Listing
Teacher’s Activity: Olùkọ́ kọ́ àwọn akẹ́kọ̀ọ́ ní àwọn ìkínni mìíràn bíi ìkínni fún àlejò, ìrìn, àbọ̀, àti ayẹyẹ.
Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ kọ àwọn ìkínni náà sílẹ̀, wọ́n sì ń gbìyànjú láti lò wọ́n.
Learning Point: Ìkínni gbogbogbò.

Step 6: Ìṣeré (Role-play)

Time: 5 minutes
Teaching Skill: Role-play/Practical Application
Teacher’s Activity: Olùkọ́ pín àwọn akẹ́kọ̀ọ́ sí ẹgbẹ́, kí ó sì fún wọn ní àwọn káàdì ìṣeré láti fi ṣe ìṣeré ìkínni ní onírúurú ipò.
Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ kópa nínú ìṣeré náà, wọ́n sì ń lo ìkínni tí wọ́n kọ́.
Learning Point: Ṣíṣe ìkínni ní àṣà Yorùbá.

Step 7: Evaluation/Review

Time: 5 minutes
Teaching Skill: Questioning/Assessment
Teacher’s Activity: The teacher evaluates the learning by asking the following questions:

Sọ àwọn ìkínni mẹ́ta tí a fi ń kí ènìyàn ní àárò.
Kí ni a fi ń kí alágbẹ̀dẹ?
Kí ni àwọn ìkínni méjì tí a lè fi kí aláboyún?
Ṣàlàyé ìdí tí ó fi ṣe pàtàkì láti mọ onírúurú ìkínni ní àṣà Yorùbá.

Pupils’ Activity: Pupils answer orally and in writing.
Learning Point: Pupils demonstrate understanding of the lesson.

Step 8: Conclusion

Time: 5 minutes
Teaching Skill: Summarization/Assignment
Teacher’s Activity: Olùkọ́ ṣe àkópọ̀ ẹ̀kọ́ náà, kí ó sì fún wọn ní iṣẹ́ àṣepelé láti gbìyànjú láti lo àwọn ìkínni tí wọ́n kọ́ nílé.
Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ tẹ́tí sílẹ̀, wọ́n sì kọ iṣẹ́ àṣepelé náà sílẹ̀.
Learning Point: Ìparí ẹ̀kọ́ àti ìgbérasíwájú.

Lesson Keywords

Ìkínni – Greetings
Àṣà – Culture/Tradition
Iṣẹ́ – Occupation/Work
Aláboyún – Pregnant woman
Àkókò – Time/Period

Differentiation

Fún àwọn akẹ́kọ̀ọ́ tí wọ́n ní ìṣòro, olùkọ́ yóò fún wọn ní àwọn àpẹẹrẹ púpọ̀ síi àti ìtọ́sọ́nà ìgbáròkó. Fún àwọn akẹ́kọ̀ọ́ tí wọ́n lọ́wọ́ sí i, olùkọ́ yóò gbà wọ́n níyànjú láti ṣe àwọn ìṣeré tó le koko síi pẹ̀lú onírúurú ìkínni àti ipò.

Note for teachers using this lesson plan

Olùkọ́ yẹ kí ó rí i dájú pé àwọn akẹ́kọ̀ọ́ lóye kì í ṣe ìkínni nìkan, ṣùgbọ́n wọ́n tún mọ bí wọ́n ṣe lè lò wọ́n ní àkókò àti ipò tó yẹ. Ìṣeré àti àwọn àpẹẹrẹ láti inú àyíká wọn yóò jẹ́ kí ẹ̀kọ́ náà dùn mọ́ wọn, kí ó sì wúlò. Olùkọ́ yẹ kí ó tẹnu mọ́ pàtàkì mímú àṣà ìkínni Yorùbá wà láàyè.