Class: Junior Secondary School 3 (JSS 3 / JS3)
Term: 3rd Term
Week: 4
Age: 14 years
Duration: 45 minutes
Subject: Yoruba Language L2
Curriculum Theme: Èdè
Previous Lesson: Ìkínni Ní Onírúurú Ìgbà Àti Iṣẹ́.
Topic: ÈDÈ
Subject Matter: Kíka àwọn ìtàn kéékèèké olórò gẹ́ẹ́rẹ́ àti ewì, títumọ̀ àwọn ọ̀rọ̀ tí ó ta kókó ní àyọkà, ìbéèrè àti ìdáhùn lórí àyọkà

Specific Objectives

By the end of the lesson, pupils should be able to:

Cognitive Domain:

láti ka àwọn àyọkà kéékèèké àti ewì dáadáa.
láti ṣe ìdámọ̀ àwọn ọ̀rọ̀ kókó nínú àyọkà.
láti dáhùn àwọn ìbéèrè lórí àyọkà.

Affective Domain:

láti ní ìfẹ́ sí kíkà àwọn ìwé Yorùbá.
láti ní ìtara nínú kíkópa nínú ìkàwé.

Psychomotor Domain:

láti ka àyọkà pẹ̀lú ọ̀nà tí ó tọ́ àti pẹ̀lú ìṣàn-ọ̀rọ̀.
láti kọ àwọn ìdáhùn sí àwọn ìbéèrè lórí àyọkà.

láti ṣiṣẹ́ pọ̀ pẹ̀lú àwọn ẹlẹgbẹ́ nínú ìkàwé àti ìjíròrò.

Reference Materials

The following resources were used in planning this lesson:

9 Years Basic Education Curriculum
State Unified Scheme of Work
Iwe Kika Yoruba fun Junior Secondary School 3
https://waecdirect.org/
https://education.gov.ng/

Instructional Materials

The teacher will teach this lesson with the aid of:

Yoruba textbook
reading passage (printed or on chart)
word cards (with key Yoruba words)
question cards (with comprehension questions)

Rationale for the Lesson

Ìkàwé àti òye àyọkà jẹ́ ohun pàtàkì fún àwọn akẹ́kọ̀ọ́ láti le lóye àwọn ìwé Yorùbá, láti sì le sọ̀rọ̀ Yorùbá pẹ̀lú òye. Èyí yóò ràn wọ́n lọ́wọ́ láti lóye àwọn ìwé àtijọ́ àti ti òde òní.

Prerequisite/Previous Knowledge

Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ ti ní ìmọ̀ ìpìlẹ̀ lórí kíkà àti kíkọ èdè Yorùbá.

Lesson Content/Board Summary

Kíka Àwọn Àyọkà Kéékèèké àti Ewì

1. Kíka Àyọkà (Reading Passages)

Kíka àyọkà jẹ́ iṣẹ́ lílò ojú láti wo àwọn lẹ́tà àti ọ̀rọ̀ tí a kọ sílẹ̀, àti láti lóye ohun tí wọ́n túmọ̀ sí. Ó ṣe pàtàkì láti ka àyọkà pẹ̀lú òye kí á tó le dáhùn àwọn ìbéèrè lórí rẹ̀.

Àpẹẹrẹ Àyọkà Kékeré kan:

Ọmọdé kan wà tí orúkọ rẹ̀ ń jẹ́ Tola. Tola jẹ́ ọmọbìnrin tí ó mọ́gbọ́n, tí ó sì níwà rere. Ó fẹ́ràn láti ka ìwé pupọ̀, ó sì máa ń ran ìyá rẹ̀ lọ́wọ́ nínú iṣẹ́ ilé. Ní gbogbo òwúrọ̀, Tola yóò jí ní kùtù, yóò sì tún gbogbo nǹkan ṣe kí ó tó lọ sí ilé-ìwé. Àwọn olùkọ́ rẹ̀ àti àwọn ẹlẹgbẹ́ rẹ̀ fẹ́ràn rẹ̀ púpọ̀.

2. Títumọ̀ Àwọn Ọ̀rọ̀ Tí Ó Ta Kókó (Translating Key Words)

Ó ṣe pàtàkì láti le ṣe ìdámọ̀ àti túnmọ̀ àwọn ọ̀rọ̀ tí ó ta kókó nínú àyọkà. Èyí yóò ràn ọ́ lọ́wọ́ láti lóye àyọkà náà dáadáa.

Àwọn Àpẹẹrẹ Ọ̀rọ̀ Kókó láti inú àyọkà Tola:

mọ́gbọ́n – (wise, intelligent)
níwà rere – (well-behaved, good-mannered)
fẹ́ràn – (loves, likes)
kùtù – (early)
olùkọ́ – (teacher)
ẹlẹgbẹ́ – (mate, peer)

3. Ìbéèrè àti Ìdáhùn Lórí Àyọkà (Questions and Answers on the Passage)

Lẹ́hìn tí o bá ti ka àyọkà, o gbọ́dọ̀ le dáhùn àwọn ìbéèrè tí a bá béèrè lórí rẹ̀. Àwọn ìdáhùn rẹ gbọ́dọ̀ wá láti inú àyọkà náà.

Àwọn Àpẹẹrẹ Ìbéèrè lórí àyọkà Tola:

Kí ni orúkọ ọmọdébìnrin náà?
Àwọn ànímọ́ wo ni Tola ní?
Kí ni Tola máa ń ṣe ní gbogbo òwúrọ̀?
Ta ni ó fẹ́ràn Tola púpọ̀?

4. Kíka Ewì (Reading Poems)

Ewì jẹ́ ọ̀nà kan tí a fi ń lo èdè ní ọ̀nà tí ó lẹ́wà, tí ó sì ní ìrísí kan pàtó. Ó máa ń ní orin tàbí ohùn kan tí ó dùn láti gbọ́. Ó ṣe pàtàkì láti ka ewì pẹ̀lú ìmọ̀lára àti òye.

Àpẹẹrẹ Ewì Kékeré kan:

Òjò rọ̀, òjò rọ̀
Àwọn ewé rẹsẹ̀
Àwọn ẹyẹ kọrin
Ayọ̀ gba orí ilẹ̀

Teaching Methods/Instructional Techniques

Discussion, Lecture, Demonstration, Question and Answer, Visual Aids

Instructional Procedures

Step 1: Introduction

Time: 5 minutes
Teaching Skill: Set Induction
Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò kí àwọn akẹ́kọ̀ọ́, yóò sì béèrè nípa ẹ̀kọ́ tí wọ́n kọ́ tẹ́lẹ̀. Yóò tún ṣe ìfihàn àyọkà tàbí ewì kan, yóò sì sọ fún wọn pé èyí ni àyọkà tí a ó kà lónìí.
Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò dáhùn ìbéèrè olùkọ́, wọn yóò sì gbìyànjú láti ka àyọkà tí olùkọ́ fi hàn.
Learning Point: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò rántí ẹ̀kọ́ tí wọ́n kọ́ tẹ́lẹ̀, wọ́n yóò sì múra sílẹ̀ fún ẹ̀kọ́ tuntun.

Step 2: Presentation and Reading of Passage/Poem

Time: 10 minutes
Teaching Skill: Explanation/Demonstration
Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò fi àyọkà tàbí ewì tí wọ́n yóò kà hàn àwọn akẹ́kọ̀ọ́. Yóò ka àyọkà náà fúnra rẹ̀ pẹ̀lú ohùn tó tọ́ àti pẹ̀lú ìṣàn-ọ̀rọ̀ tí ó yẹ. Yóò tún ṣàlàyé àwọn àfojúsùn ẹ̀kọ́ náà