Class: Senior Secondary School 2 (SS2 / SSS 2)
Term: Second Term
Week: 3
Age: 16 years
Duration: 45 minutes
Subject: Yoruba
Curriculum Theme: Èdè Yorùbá àti Ìtumọ̀
Previous Lesson: Ìwé Kíka: Àtúpalẹ̀ Ìtàn Àròsò: Àhunpò Ìtàn àti Ibùdó Ìtàn.
Topic: ÈDÈ: Aáyan Ògbufõ
Subject Matter: Ìtumọ̀ àyọlò ewì ní èdè Gẹ̀ẹ́sì sí èdè Yorùbá, ìtumọ̀ ewì ní èdè Yorùbá sí èdè Gẹ̀ẹ́sì, yíyan ọ̀rọ̀ tó yẹ, ìmúlò ìtúmọ̀ tó pé, àtúnṣe ìtumọ̀ pẹ̀lú àpẹẹrẹ ewì kúkurú

Specific Objectives

By the end of the lesson, pupils should be able to:

Cognitive Domain:

Ṣe àlàyé ìtumọ̀ àyọlò ewì.
Mọ ìyàtọ̀ láàrin ìtumọ̀ ewì tó pé àti èyí tí kò pé.
Ṣe àlàyé àwọn ìlànà tí ó yẹ fún ìtumọ̀ ewì.

Affective Domain:

Ṣe àfarawé láti lo ọ̀rọ̀ tó yẹ nínú ìtumọ̀.
Mọ ìwúlò ìtumọ̀ tó pé nínú ìfọ̀rọ̀wérọ̀.

Psychomotor Domain:

Túmọ̀ àyọlò ewì láti èdè Gẹ̀ẹ́sì sí Yorùbá.
Túmọ̀ àyọlò ewì láti èdè Yorùbá sí Gẹ̀ẹ́sì.
Ṣe àtúnṣe sí ìtumọ̀ ewì tí kò pé.

Fọwọ́ sowọ́ pọ̀ pẹ̀lú àwọn akẹ́kọ̀ọ́ ẹgbẹ́ láti ṣe àtúnṣe ìtumọ̀ ewì.

Reference Materials

The following resources were used in planning this lesson:

Senior Secondary Schools Education Curriculum
State Unified Scheme of Work
Ìwé ewì àpilẹ̀kọ ní èdè Gẹ̀ẹ́sì àti Yorùbá.
Ìwé atúmọ̀ èdè.
Ìwé Ẹkọ́ Èdè Yorùbá fún Ilé-ìwé Gíga, Apá Kejì.
www.google.com
www.youtube.com

Instructional Materials

The teacher will teach this lesson with the aid of:

Ìwé ewì àpilẹ̀kọ ní èdè Gẹ̀ẹ́sì àti Yorùbá.
Pátákó ìkọ̀wé.
Ìwé atúmọ̀ èdè.
Àwọn àyọlò ewì kúkurú ní èdè Gẹ̀ẹ́sì àti Yorùbá.

Rationale for the Lesson

Kíkọ́ àyọlò ògbufọ̀ ewì ṣe pàtàkì nítorí ó jẹ́ kí àwọn akẹ́kọ̀ọ́ lè túmọ̀ àwọn ewì láti èdè kan sí òmíràn láìfọ́ ìtumọ̀ rẹ̀. Èyí yóò ràn wọ́n lọ́wọ́ láti ní òye ewì dáadáa àti láti fi èdè Yorùbá àti Gẹ̀ẹ́sì lò dáadáa nínú ìgbésí ayé wọn.

Prerequisite/Previous Knowledge

Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ ti ní ìmọ̀ tó kéré jù lọ nípa ewì àti ìtumọ̀ ọ̀rọ̀ láàrin èdè Gẹ̀ẹ́sì àti Yorùbá.

Lesson Content/Board Summary

Aáyan Ògbufõ

Ìtumọ̀ Àyọlò Ògbufõ

Aáyan ògbufõ tàbí ìtumọ̀ ewì túmọ̀ sí gbígba ewì kan láti èdè kan, kí a sì ṣí i sí èdè mìíràn láìfọ́ ìtumọ̀, ìhùwàsí, àti àwòrán tí ó wà nínú rẹ̀. Ó gbọ́dọ̀ jẹ́ bíi pé ewì náà ni a kọ ní èdè kejì náà láti ìbẹ̀rẹ̀.

Àwọn Ìlànà fún Ìtumọ̀ Ewì Tó Pé

Àwọn ìlànà wọ̀nyí ṣe pàtàkì láti rí i dájú pé ìtumọ̀ ewì jẹ́ èyí tó pé:

Mọ̀ ọ́n dáadáa: Olùtumọ̀ gbọ́dọ̀ lóye ewì àkọ́kọ́ dáadáa, pẹ̀lú ìtumọ̀, àwọn àwòrán, àti ohùn rẹ̀.
Yàn ọ̀rọ̀ tó yẹ: Lo àwọn ọ̀rọ̀ tí ó ní ìtumọ̀ kan náà tàbí tí ó súnmọ́ lára nínú èdè kejì.
Tọ́jú ìhùwàsí ewì: Ewì ní ìhùwàsí tirẹ̀, gẹ́gẹ́ bíi bí àwọn ọ̀rọ̀ ṣe rí, ìwọ̀n, àti ohùn. Gbìyànjú láti tọ́jú wọn níwọ̀n bí ó ti lè ṣeéṣe.
Ṣàkíyèsí àṣà: Àwọn ọ̀rọ̀ àti àwòrán kan lè ní ìtumọ̀ àṣà kan pato. Tùúmọ̀ wọn lọ́nà tí ó yẹ.
Ṣe àtúnṣe: Lẹ́yìn ìtumọ̀ àkọ́kọ́, ka a padà, kí o sì ṣe àtúnṣe láti rí i dájú pé ó pé.

Àpẹẹrẹ Ìtumọ̀ Ewì Láti Gẹ̀ẹ́sì sí Yorùbá

Ewì Gẹ̀ẹ́sì:

The sun shines bright,

A new day’s light.

Birds sing sweet,

Life’s joy complete.

Ìtumọ̀ Yorùbá:

Oòrùn tàn yò,

Ìmọ́lẹ̀ ọjọ́ tuntun.

Ẹyẹ kọrin tòòtò,

Ayọ̀ ìgbésí ayé pé.

Àpẹẹrẹ Ìtumọ̀ Ewì Láti Yorùbá sí Gẹ̀ẹ́sì

Ewì Yorùbá:

Òjò rọ̀, ilẹ̀ tutù,

Àwọn ewé rẹ̀ tún gbẹ́.

Àgbẹ̀ yọ̀, irè jí,

Ìrètí tuntun wà nílẹ̀.

Ìtumọ̀ Gẹ̀ẹ́sì:

Rain falls, the ground is cool,

Its leaves are fresh again.

The farmer rejoices, crops sprout,

New hope is in the land.

Bí a ṣe ń Yago fún Ìtumọ̀ Àìpé

Láti yago fún ìtumọ̀ ewì tí kò pé, rí i dájú pé:

O kò túmọ̀ ọ̀rọ̀ kan-sí-kan: Èyí lè fọ́ ìtumọ̀ tàbí ìhùwàsí ewì náà.
O kò fi ohun tirẹ̀ kún un tàbí yọ kúrò: Gbìyànjú láti dúró lórí ohun tí ó wà nínú ewì àkọ́kọ́.
O lo ìwé atúmọ̀ èdè dáadáa: Ìwé atúmọ̀ èdè tí ó pé yóò ràn ọ́ lọ́wọ́ láti yàn ọ̀rọ̀ tó yẹ.
O béèrè lọ́wọ́ àwọn tí ó mọ̀ èdè náà dáadáa: Wọn lè ràn ọ́ lọ́wọ́ láti ṣe àtúnṣe.

Teaching Methods/Instructional Techniques

Discussion, Lecture, Demonstration, Question and Answer, Visual Aids

Instructional Procedures

Step 1: Introduction

Time: 5 minutes
Teaching Skill: Set Induction
Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò kí àwọn akẹ́kọ̀ọ́, yóò sì tún yẹ wọ́n wò lórí ẹ̀kọ́ tí wọ́n kọ́ tẹ́lẹ̀. Lẹ́yìn náà, yóò ṣíwájú sí ẹ̀kọ́ tuntun nípa bí a ṣe ń túmọ̀ ewì láti èdè kan sí òmíràn.
Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò dáhùn ìbéèrè olùkọ́, yóò sì gbìyànjú láti rántí ẹ̀kọ́ tí wọ́n kọ́ tẹ́lẹ̀. Wọn yóò tún gbọ́ ẹ̀kọ́ tuntun dáadáa.
Learning Point: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ rántí ẹ̀kọ́ àtijọ́, wọ́n sì murá sílẹ̀ fún ẹ̀kọ́ tuntun.

Step 2: Ìtumọ̀ Àyọlò Ògbufõ

Time: 10 minutes
Teaching Skill: Àlàyé
Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò ṣàlàyé ìtumọ̀ àyọlò ògbufõ, yóò sì fi àwọn àpẹẹrẹ hàn láti jẹ́ kí ó yé àwọn akẹ́kọ̀ọ́ dáadáa.
Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò fetí sílẹ̀ dáadáa, wọn yóò sì béèrè ìbéèrè lórí àwọn ibi tí kò yé wọn.
Learning Point: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ lóye ohun tí ìtumọ̀ ewì jẹ́.

Step 3: Àwọn Ìlànà fún Ìtumọ̀ Ewì Tó Pé

Time: 8 minutes
Teaching Skill: Ìtọ́sọ́nà
Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò ṣàlàyé àwọn ìlànà pàtàkì tí ó yẹ kí a tẹ̀lé nígbà tí a bá ń túmọ̀ ewì láti rí i dájú pé ìtumọ̀ náà pé.
Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò tẹ́tí sílẹ̀, wọn yóò sì kọ àwọn ìlànà náà sílẹ̀.
Learning Point: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ mọ àwọn ìlànà fún ìtumọ̀ ewì tó pé.

Step 4: Àpẹẹrẹ Ìtumọ̀ Ewì Láti Gẹ̀ẹ́sì sí Yorùbá

Time: 8 minutes
Teaching Skill: Ìfihàn
Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò fi àpẹẹrẹ ewì kúkurú kan hàn ní èdè Gẹ̀ẹ́sì, yóò sì fi hàn bí a ṣe ń túmọ̀ rẹ̀ sí èdè Yorùbá lórí pátákó ìkọ̀wé.
Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò kopa nínú ìtumọ̀ náà, wọn yóò sì kọ àpẹẹrẹ náà sílẹ̀.
Learning Point: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ kọ́ bí wọ́n ṣe lè túmọ̀ ewì láti èdè Gẹ̀ẹ́sì sí Yorùbá.

Step 5: Àpẹẹrẹ Ìtumọ̀ Ewì Láti Yorùbá sí Gẹ̀ẹ́sì

Time: 8 minutes
Teaching Skill: Ìfihàn
Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò fi àpẹẹrẹ ewì kúkurú kan hàn ní èdè Yorùbá, yóò sì fi hàn bí a ṣe ń túmọ̀ rẹ̀ sí èdè Gẹ̀ẹ́sì lórí pátákó ìkọ̀wé.
Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò kopa nínú ìtumọ̀ náà, wọn yóò sì kọ àpẹẹrẹ náà sílẹ̀.
Learning Point: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ kọ́ bí wọ́n ṣe lè túmọ̀ ewì láti èdè Yorùbá sí Gẹ̀ẹ́sì.

Step 6: Bí a ṣe ń Yago fún Ìtumọ̀ Àìpé

Time: 5 minutes
Teaching Skill: Ìdámọ̀ràn
Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò kọ́ àwọn akẹ́kọ̀ọ́ bí wọ́n ṣe lè yago fún ìtumọ̀ ewì tí kò pé, yóò sì tẹnu mọ́ ìwúlò fífi ọ̀rọ̀ tó yẹ sí ipò rẹ̀.
Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò tẹ́tí sílẹ̀, wọn yóò sì kọ àwọn àmọ̀ràn náà sílẹ̀.
Learning Point: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ mọ bí wọ́n ṣe lè ṣe ìtumọ̀ tó pé.

Step 7: Evaluation/Review

Time: 5 minutes

Teaching Skill: Questioning/Assessment

Teacher’s Activity: The teacher evaluates the learning by asking the following questions:

Kí ni aáyan ògbufõ túmọ̀ sí?
Darúkọ àwọn ìlànà méjì tí ó yẹ fún ìtumọ̀ ewì tó pé.
Báwo ni a ṣe lè yago fún ìtumọ̀ ewì tí kò pé?
Túmọ̀ ewì Gẹ̀ẹ́sì yìí sí Yorùbá: “The moon shines bright, a quiet night.”

Pupils’ Activity: Pupils answer orally and in writing.

Learning Point: Pupils demonstrate understanding of the lesson.

Step 8: Conclusion

Time: 1 minute
Teaching Skill: Ìparí
Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò ṣe àkòrí ẹ̀kọ́ náà, yóò sì fún àwọn akẹ́kọ̀ọ́ ní iṣẹ́ àṣekúdàá.
Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò kọ iṣẹ́ àṣekúdàá náà sílẹ̀.
Learning Point: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ mọ ohun tí wọ́n kọ́ nínú ẹ̀kọ́ náà.

Lesson Keywords

Aáyan Ògbufõ – Ìtumọ̀ ewì láti èdè kan sí òmíràn láìfọ́ ìtumọ̀ àti ìhùwàsí rẹ̀.
Ewì – Àpapọ̀ àwọn ọ̀rọ̀ tí a fi àrà ọ̀tọ̀ kọ sílẹ̀, tí ó sábà máa ń ní ìhùwàsí kan.
Ìtumọ̀ – Ṣíṣe àyípadà ọ̀rọ̀ tàbí àkọsílẹ̀ láti èdè kan sí èdè mìíràn.
Ọ̀rọ̀ tó yẹ – Ọ̀rọ̀ tí ó bá ìtumọ̀ àti àyíká ọ̀rọ̀ mu.
Àìpé – Ohun tí kò kún tàbí tí kò péye.

Differentiation

Olùkọ́ yóò pín àwọn akẹ́kọ̀ọ́ sí àwọn ẹgbẹ́, yóò sì fún àwọn tí ó gbọ́yẹ́ dáadáa ní iṣẹ́ tí ó le díẹ̀, nígbà tí yóò fi fún àwọn tí ó ṣì ń kọ́wọ́ lára ní iṣẹ́ tí ó rọrùn. Olùkọ́ yóò tún ṣe àlàyé síwájú sí i fún àwọn tí kò tíì gbọ́yẹ́ dáadáa.

Note for teachers using this lesson plan

Àkọsílẹ̀ ẹ̀kọ́ yìí jẹ́ ìtọ́sọ́nà fún olùkọ́. Olùkọ́ gbọ́dọ̀ ṣe àyípadà sí i gẹ́gẹ́ bí àìní àwọn akẹ́kọ̀ọ́ rẹ̀ àti àwọn ohun èlò tí ó wà nílẹ̀. Olùkọ́ tún gbọ́dọ̀ lo àwọn àpẹẹrẹ ewì tí ó rọrùn láti túmọ̀.