ÀŚÀ: Òýkà ôjö àti ośù ní ilê Yorùbá for JSS 2

Class: JSS 2
Term: First Term
Week: 9
Age: 13 years
Duration: 45 minutes
Subject: Yoruba Language
Curriculum Theme: Àṣà Yorùbá
Previous Lesson: LÍTÍRÈŚÕ: Àśàyàn ìwé eré-onítàn
Topic: ÀṢÀ: Òǹkà Ọjọ́ àti Oṣù ní Ilẹ̀ Yorùbá
Subject Matter: Òǹkà àwọn ọjọ́ tí ó wà nínú ọ̀sẹ̀. Ìtàn tí ó rọ̀ mọ́ ọn. Ọjọ́ Ajé, Ìṣẹ́gun, Ọjọ́ Ọ̀rún, Ọjọ́ Ọ̀ṣẹ̀, Ẹtì, Àbámẹ́ta; Àwọn oṣù tí ó wà nínú ọdún: Ṣẹ́rẹ́, Èrèlé, Erénà, Igbe, Ẹ̀bíbí, Okúdù, Àgẹmọ, Ògún, Ọ̀wẹ̀wẹ̀, Ọ̀wàrà, Bèlú, Ọ̀pẹ́

Specific Objectives

By the end of the lesson, pupils/students should be able to:

Cognitive Domain

• Dárúkọ gbogbo ọjọ́ tí ó wà nínú ọ̀sẹ̀ ní èdè Yorùbá.
• Ṣe àlàyé ìtàn tàbí ìtumọ̀ díẹ̀ nínú àwọn ọjọ́ ọ̀sẹ̀ Yorùbá.
• Dárúkọ gbogbo oṣù tí ó wà nínú ọdún ní èdè Yorùbá.
• Ṣe àlàyé ìtumọ̀ díẹ̀ nínú àwọn oṣù Yorùbá.

Affective Domain

• Kópa nínú orin tí ó rọ̀ mọ́ àwọn ọjọ́ àti oṣù Yorùbá.
• Fi ọ̀wọ̀ hàn sí àṣà Yorùbá nípa mímọ àwọn ọjọ́ àti oṣù.

Psychomotor Domain

• Kọ àwọn orúkọ ọjọ́ àti oṣù Yorùbá sílẹ̀ dáadáa.
• Kọ orin àwọn ọjọ́ àti oṣù Yorùbá.

Reference Materials

The following resources were used in planning this lesson:

• 2025 Revised 9 Years Basic Education Curriculum
• Relevant State Unified Scheme of Work
• Ìwé Ìkẹ́kọ̀ọ́ Èdè Yorùbá fún JSS 2
• The HeadTeacher Scheme of work

Instructional Materials

The teacher will teach this lesson with the aid of:

• Kádíbọ́ọ̀dù tí a kọ àwọn ọjọ́ tí ó wà nínú ọ̀sẹ̀ sí
• Káàdì pélébé pélébé tí a kọ àwọn ọjọ́ àti oṣù sí

Rationale for the Lesson

Ẹ̀kọ́ yìí ṣe pàtàkì nítorí ó jẹ́ kí àwọn akẹ́kọ̀ọ́ mọ àṣà àti ìṣe Yorùbá nípa mímọ àwọn orúkọ ọjọ́ àti oṣù. Ó tún jẹ́ kí wọ́n mọ ìtàn àti ìtumọ̀ tí ó rọ̀ mọ́ wọn, èyí tí yóò mú kí wọn ní òye pípéye nípa àwọn ohun tí ó wà láyìíká wọn. Mímọ àwọn wọ̀nyí yóò tún ràn wọ́n lọ́wọ́ láti sọ èdè Yorùbá dáadáa.

Prerequisite/Previous Knowledge

Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ ti mọ díẹ̀ nípa kíkà àwọn nọ́ńbà ní èdè Yorùbá, wọ́n sì ti mọ àwọn orúkọ ọjọ́ àti oṣù ní èdè Gẹ̀ẹ́sì.

Lesson Content/Board Summary

ÀṢÀ: Òǹkà Ọjọ́ àti Oṣù ní Ilẹ̀ Yorùbá

Àwọn Ọjọ́ Tí Ó Wà Nínú Ọ̀sẹ̀ Ní Ilẹ̀ Yorùbá

Àwọn ọjọ́ méje ni ó wà nínú ọ̀sẹ̀ kan ní èdè Yorùbá, wọ́n sì ní ìtàn tàbí ìtumọ̀ tí ó rọ̀ mọ́ wọn. Àwọn wọ̀nyí ni:

1. Ọjọ́ Ajé: Ọjọ́ Ajé ni ọjọ́ àkọ́kọ́ nínú ọ̀sẹ̀ Yorùbá. Ó túmọ̀ sí ọjọ́ ọrọ̀ tàbí ọjọ́ owó. Yorùbá gbàgbọ́ pé ọjọ́ yìí ni ó yẹ kí a bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ tí ó rọ̀ mọ́ ọrọ̀.
2. Ọjọ́ Ìṣẹ́gun: Ọjọ́ Ìṣẹ́gun ni ọjọ́ kejì. Ó túmọ̀ sí ọjọ́ ìṣẹ́gun tàbí ìborí. Ó jẹ́ ọjọ́ tí a gbàgbọ́ pé a óò borí gbogbo ìṣòro.
3. Ọjọ́ Ọ̀rún: Ọjọ́ Ọ̀rún ni ọjọ́ kẹta. Ó tún ń jẹ́ Ọjọ́ Ọ̀ṣun. Ó túmọ̀ sí ọjọ́ ìgbàgbọ́ tàbí ọjọ́ tí a ń bọ Ọ̀rúnmìlà tàbí Ọ̀ṣun.
4. Ọjọ́ Ọ̀ṣẹ̀: Ọjọ́ Ọ̀ṣẹ̀ ni ọjọ́ kẹrin. Ó túmọ̀ sí ọjọ́ ìsinmi tàbí ọjọ́ tí a ń bọ àwọn òrìṣà bíi Ṣàngó.
5. Ọjọ́ Ẹtì: Ọjọ́ Ẹtì ni ọjọ́ karùn-ún. Ó túmọ̀ sí ọjọ́ ìrúbọ tàbí ọjọ́ tí a ń bọ Èṣù.
6. Ọjọ́ Àbámẹ́ta: Ọjọ́ Àbámẹ́ta ni ọjọ́ kẹfà. Ó túmọ̀ sí ọjọ́ ìpàdé tàbí ọjọ́ ìgbìmọ̀.
7. Ọjọ́ Àìkú: Ọjọ́ Àìkú ni ọjọ́ keje. Ó túmọ̀ sí ọjọ́ tí kò sí ikú tàbí ọjọ́ ìsinmi.

Àwọn Oṣù Tí Ó Wà Nínú Ọdún Ní Ilẹ̀ Yorùbá

Oṣù méjìlá ni ó wà nínú ọdún kan ní èdè Yorùbá, wọ́n sì ní ìtumọ̀ tàbí ìṣẹ̀lẹ̀ tí ó rọ̀ mọ́ wọn. Àwọn wọ̀nyí ni:

1. Oṣù Ṣẹ́rẹ́ (January): Oṣù yìí ni ó bẹ̀rẹ̀ ọdún. Ó tumọ̀ sí ìbẹ̀rẹ̀ tàbí ìbẹ̀rẹ̀pẹ̀pẹ̀.
2. Oṣù Èrèlé (February): Oṣù yìí ni àwọn ènìyàn máa ń gbìn àwọn ohun ọ̀gbìn tuntun.
3. Oṣù Ẹrẹ̀nà (March): Oṣù yìí ni oòrùn máa ń mú gan-an, tí ilẹ̀ sì máa ń gbẹ.
4. Oṣù Igbe (April): Oṣù yìí ni àwọn àgbẹ̀ máa ń sun igbó láti pèsè ilẹ̀ fún iṣẹ́ àgbẹ̀.
5. Oṣù Ẹ̀bíbí (May): Oṣù yìí ni a máa ń jẹ ìṣu tuntun.
6. Oṣù Okúdù (June): Oṣù yìí ni àwọn àgbẹ̀ máa ń kórè àwọn ohun ọ̀gbìn kan, ó sì tún lè jẹ́ àkókò àìtó oúnjẹ.
7. Oṣù Àgẹmọ (July): Oṣù yìí ni àwọn ìṣẹ̀ṣe Àgẹmọ máa ń wáyé.
8. Oṣù Ògún (August): Oṣù yìí ni àwọn ènìyàn máa ń ṣe àjọ̀dún Ògún.
9. Oṣù Ọ̀wẹ̀wẹ̀ (September): Oṣù yìí ni ojú ọjọ́ máa ń tutù.
10. Oṣù Ọ̀wàrà (October): Oṣù yìí ni òjò máa ń rọ̀ gan-an.
11. Oṣù Bèlú (November): Oṣù yìí ni àkókò ẹ̀ẹ̀rùn máa ń bẹ̀rẹ̀.
12. Oṣù Ọ̀pẹ́ (December): Oṣù yìí ni àwọn ènìyàn máa ń dúpẹ́ fún ìkórè ọdún.

Teaching Methods/Instructional Techniques

Ìjíròrò, Ìfihàn, Ìdánilẹ́kọ̀ọ́, Ìbéèrè àti Ìdáhùn, Orin Kíkọ́, Àkọsílẹ̀.

Instructional Procedures

Step 1: Introduction

Time: 5 minutes

Teaching Skill: Ìkíni/Ìwúrí

Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò kí àwọn akẹ́kọ̀ọ́, yóò sì tún béèrè ohun tí wọ́n kọ́ ní ẹ̀kọ́ tó kọjá. Lẹ́yìn náà, yóò ṣíwájú wọn sí orí ẹ̀kọ́ tuntun nípa bíbèèrè àwọn orúkọ ọjọ́ àti oṣù ní èdè Gẹ̀ẹ́sì.

Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò dáhùn ìbéèrè olùkọ́, wọ́n yóò sì dárúkọ àwọn ọjọ́ àti oṣù ní èdè Gẹ̀ẹ́sì.

Learning Point: Ìṣíwájú sí ẹ̀kọ́ tuntun

Step 2: Ìdámọ̀ àwọn Ọjọ́ Ọ̀sẹ̀

Time: 8 minutes

Teaching Skill: Àlàyé/Ìfihàn

Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò fi kádíbọ́ọ̀dù tí a kọ àwọn ọjọ́ ọ̀sẹ̀ Yorùbá sí hàn, yóò sì dárúkọ wọn lẹ́yọ̀ọ̀kan. Yóò tún ṣe àlàyé ìtàn tàbí ìtumọ̀ tí ó rọ̀ mọ́ ọjọ́ kọ̀ọ̀kan.

Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò tẹtí sílẹ̀ dáadáa, wọ́n yóò sì tún dárúkọ àwọn ọjọ́ náà lẹ́yìn olùkọ́.

Learning Point: Orúkọ àwọn ọjọ́

Step 3: Orin Àwọn Ọjọ́ Ọ̀sẹ̀

Time: 5 minutes

Teaching Skill: Ìdarí Orin

Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò kọ orin tí ó rọ̀ mọ́ àwọn ọjọ́ ọ̀sẹ̀ Yorùbá fún àwọn akẹ́kọ̀ọ́, yóò sì darí wọn láti kọ ọ́ pẹ̀lú rẹ̀.

Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò kọ orin náà pẹ̀lú olùkọ́, wọ́n yóò sì gbìyànjú láti fi sí ìrántí.

Learning Point: Orin ọjọ́ ọ̀sẹ̀

Step 4: Ìdámọ̀ àwọn Oṣù Odún

Time: 8 minutes

Teaching Skill: Àlàyé/Ìfihàn

Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò fi káàdì pélébé tí a kọ àwọn oṣù odún Yorùbá sí hàn, yóò sì dárúkọ wọn lẹ́yọ̀ọ̀kan. Yóò tún ṣe àlàyé ìtumọ̀ tàbí ìṣẹ̀lẹ̀ tí ó rọ̀ mọ́ oṣù kọ̀ọ̀kan.

Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò tẹtí sílẹ̀ dáadáa, wọ́n yóò sì tún dárúkọ àwọn oṣù náà lẹ́yìn olùkọ́.

Learning Point: Orúkọ àwọn oṣù

Step 5: Orin Àwọn Oṣù Odún

Time: 5 minutes

Teaching Skill: Ìdarí Orin

Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò kọ orin tí ó rọ̀ mọ́ àwọn oṣù odún Yorùbá fún àwọn akẹ́kọ̀ọ́, yóò sì darí wọn láti kọ ọ́ pẹ̀lú rẹ̀.

Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò kọ orin náà pẹ̀lú olùkọ́, wọ́n yóò sì gbìyànjú láti fi sí ìrántí.

Learning Point: Orin àwọn oṣù

Step 6: Àtúnyẹ̀wò Kíkún

Time: 5 minutes

Teaching Skill: Ìbéèrè/Àtúnyẹ̀wò

Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò béèrè àwọn ìbéèrè nípa àwọn ọjọ́ àti oṣù Yorùbá tí wọ́n ti kọ́. Yóò tún tọ́ àwọn akẹ́kọ̀ọ́ sọ́nà láti ṣe àtúnyẹ̀wò àwọn ìtàn àti ìtumọ̀ wọn.

Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò dáhùn àwọn ìbéèrè, wọ́n yóò sì ṣe àtúnyẹ̀wò ohun tí wọ́n ti kọ́.

Learning Point: Ìmúrasílẹ̀ pípéye

Step 7: Evaluation/Review

Time: 5 minutes

Teaching Skill: Questioning/Assessment

Teacher’s Activity: The teacher evaluates the learning by asking the following questions:

1. Dárúkọ àwọn ọjọ́ márùn-ún àkọ́kọ́ nínú ọ̀sẹ̀ ní èdè Yorùbá.
2. Ṣe àlàyé ìtumọ̀ ọjọ́ Ajé àti ọjọ́ Ìṣẹ́gun.
3. Dárúkọ àwọn oṣù mẹ́fà àkọ́kọ́ nínú ọdún ní èdè Yorùbá.
4. Oṣù wo ni a máa ń jẹ ìṣu tuntun ní ilẹ̀ Yorùbá?

Pupils’ Activity: Pupils answer orally and in writing.

Learning Point: Ìwòye ẹ̀kọ́ gbígbà

Step 8: Note-Taking

Time: 4 minutes

Teaching Skill: Guided Writing

Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò darí àwọn akẹ́kọ̀ọ́ láti kọ àkọsílẹ̀ pàtàkì tí ó wà lórí pátákó sí inú ìwé wọn.

Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò kọ àkọsílẹ̀ náà dáadáa sí inú ìwé wọn.

Learning Point: Àkọsílẹ̀ àwọn ọjọ́

Step 9: Conclusion

Time: 5 minutes

Teaching Skill: Ìparí ẹ̀kọ́

Teacher’s Activity: Olùkọ́ yóò tún tẹnu mọ́ pàtàkì mímọ àwọn ọjọ́ àti oṣù Yorùbá fún ìdàgbàsókè èdè àti àṣà. Yóò sì gbani níyànjú láti máa lo wọn déédéé.

Pupils’ Activity: Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ yóò tẹtí sílẹ̀, wọ́n yóò sì fi ọpẹ́ hàn.

Learning Point: Ìmúrasílẹ̀ fún ìgbésí ayé

Continuous Assessment/Further Study

Type: Homework

Instruction: Kọ àwọn ìbéèrè wọ̀nyí sílẹ̀, kí o sì dáhùn wọn nínú ìwé ìdánilẹ́kọ̀ọ́ rẹ.

1. Kọ gbogbo àwọn ọjọ́ ọ̀sẹ̀ Yorùbá sílẹ̀.
2. Kọ gbogbo àwọn oṣù odún Yorùbá sílẹ̀.
3. Ṣe àlàyé ìtumọ̀ oṣù Ṣẹ́rẹ́ àti oṣù Ọ̀pẹ́.
4. Kọ orin àwọn ọjọ́ ọ̀sẹ̀ Yorùbá.

Lesson Keywords

• Ọjọ́ Ajé – Ọjọ́ àkọ́kọ́ nínú ọ̀sẹ̀ Yorùbá, ọjọ́ ọrọ̀.
• Ìṣẹ́gun – Ọjọ́ kejì nínú ọ̀sẹ̀, ọjọ́ ìborí.
• Ọ̀rún – Ọjọ́ kẹta, ọjọ́ ìgbàgbọ́.
• Ọ̀ṣẹ̀ – Ọjọ́ kẹrin, ọjọ́ ìsinmi.
• Ẹtì – Ọjọ́ karùn-ún, ọjọ́ ìrúbọ.
• Àbámẹ́ta – Ọjọ́ kẹfà, ọjọ́ ìpàdé.
• Àìkú – Ọjọ́ keje, ọjọ́ tí kò sí ikú.
• Ṣẹ́rẹ́ – Oṣù àkọ́kọ́ nínú ọdún, January.
• Èrèlé – Oṣù kejì nínú ọdún, February.
• Ọ̀pẹ́ – Oṣù ìkẹyìn nínú ọdún, December.

Differentiation

Fún àwọn akẹ́kọ̀ọ́ tí wọ́n lọ́ra, olùkọ́ yóò tún ṣe àlàyé pẹ̀lú àwọn àpẹẹrẹ tó rọrùn, yóò sì lò àwọn àwòrán tó pọ̀. Fún àwọn akẹ́kọ̀ọ́ tí wọ́n yára kọ́ ẹ̀kọ́, olùkọ́ yóò fún wọn ní àwọn ìbéèrè tó nira díẹ̀, yóò sì gbani níyànjú láti ṣe ìwádìí síwájú sí i nípa àwọn ìṣẹ̀ṣe tí ó rọ̀ mọ́ àwọn ọjọ́ àti oṣù Yorùbá.

Suggested Lesson Videos

Search YouTube for: “Yoruba days of the week song JSS 2”, “Yoruba months of the year song JSS 2”

Teacher Guide for Using This Lesson Plan

Olùkọ́ gbọ́dọ̀ múra àwọn kádíbọ́ọ̀dù àti káàdì pélébé sílẹ̀ dáadáa kí ó tó bẹ̀rẹ̀ ẹ̀kọ́. Bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú ìkíni àti àtúnyẹ̀wò ẹ̀kọ́ tó kọjá, lẹ́yìn náà, ṣíwájú sí orí ẹ̀kọ́ tuntun nípa fífi àwọn ọjọ́ ọ̀sẹ̀ Yorùbá hàn, kí o sì ṣe àlàyé ìtàn wọn. Lẹ́yìn èyí, darí àwọn akẹ́kọ̀ọ́ láti kọ orin tí ó rọ̀ mọ́ wọn. Tun ohun kan náà ṣe fún àwọn oṣù odún Yorùbá. Ríi dájú pé àwọn akẹ́kọ̀ọ́ kópa nínú gbogbo ìgbésẹ̀ ẹ̀kọ́, pàápàá nínú orin kíkọ. Ṣe àyẹ̀wò òye wọn nípa bíbèèrè àwọn ìbéèrè tó wà nínú ìgbésẹ̀ keje. Nígbà tí wọ́n bá ti parí àyẹ̀wò, darí wọn láti kọ àkọsílẹ̀ lórí pátákó sí inú ìwé wọn. Fún àwọn akẹ́kọ̀ọ́ tí wọ́n bá ní ìṣòro, tún ṣe àlàyé pẹ̀lú sùúrù. Fún àwọn tí wọ́n bá yára lóye, fún wọn ní iṣẹ́ àfikún láti ṣe. Parí ẹ̀kọ́ náà nípa títẹnu mọ́ pàtàkì ẹ̀kọ́ náà.