Note for teachers using this lesson plan
Malamai, don Allah ku shirya gajerun rubuce-rubuce guda biyu (ɗaya mai labartawa, ɗaya mai siffantawa) kafin fara darasin. Wannan darasin zai taimaka wa ɗalibai su gane da bambance tsakanin rubutu mai labartawa da rubutu mai siffantawa, ta yadda za su iya rubuta nasu rubutun yadda ya kamata.
Class: Primary 4
Term: Second Term
Week: 1
Age: 9 years
Duration: 45 minutes
Subject: Hausa Language
Curriculum Theme: Harshe
Focal competence: Yin amfani da ƙa’idoji da tsarin Hausa daidai wajen karatu da rubutu
Key competencies/values: Haɗin gwiwa; Girmama juna; Tunani mai zurfi
Skills:
- Rubutu
- Karatu
- Tunani mai zurfi
- Ma’anar kalmomi
Previous Lesson: Gajerun Wasannin Kwaikwayo, Ma’anar Wasan Kwaikwayo, Ire, Iren Wasan Kwaikwayo
Topic: Rubutun Insha’I: Ire-Iren Rubutu
Subject Matter: Rubutu mai labartawa da rubutu mai siffantawa
Specific Objectives
By the end of the lesson, pupils/students should be able to:
Cognitive Domain
- gano rubutu mai labartawa;
- gano rubutu mai siffantawa;
- bambance nau’ukan rubutun biyu ta misalai masu sauƙi.
Affective Domain
- nuna sha’awa wajen karatu da rubutun insha’i;
- haɗa kai da abokan aiki wajen tantance nau’ukan rubutu.
Psychomotor Domain
- rubuta gajerun misalai na rubutu mai labartawa;
- rubuta gajerun misalai na rubutu mai siffantawa.
Reference Materials
The following resources were used in planning this lesson:
- 2025 Revised 9 Years Basic Education Curriculum
- Relevant State Unified Scheme of Work
- Littafin Hausa na Firamare Huɗu (Misali: Littafin Harshen Hausa na Jihar Kano)
- The HeadTeacher Scheme of work
Instructional Materials
The teacher will teach this lesson with the aid of:
- Gajerun rubuce-rubuce (misali: labari da siffantawa)
- Labari ta na’urar sauti (idan akwai)
- Allon rubutu da alli
- Takardu da fensir
Rationale for the Lesson
Wannan darasi yana da muhimmanci domin yana koyar da ɗalibai yadda za su fahimci da kuma rubuta nau’ukan insha’i daban-daban. Fahimtar rubutu mai labartawa da mai siffantawa zai taimaka musu wajen inganta rubutunsu da kuma fahimtar rubutun wasu, wanda hakan zai amfane su a rayuwarsu ta yau da kullum da kuma karatunsu.
Prerequisite/Previous Knowledge
Ana sa ran ɗalibai sun san yadda ake karatu da rubutu a matakin farko, kuma sun san wasu kalmomin Hausa da yadda ake amfani da su wajen gina jimla.
Lesson Content/Board Summary
Rubutun Insha’I: Ire-Iren Rubutu
Ma’anar Rubutu Mai Labartawa
Rubutu mai labartawa wani nau’in rubutu ne da ke ba da labari game da wani abu da ya faru. Yana faɗa wa mai karatu abin da ya faru, a ina, yaushe, da kuma yadda ya faru. Yana iya zama labari na gaskiya ko na ƙagaggen abu.
Misalan rubutu mai labartawa sun haɗa da:
- Labarai na yau da kullum
- Tatsuniyoyi
- Almara
- Tarihi
Ma’anar Rubutu Mai Siffantawa
Rubutu mai siffantawa wani nau’in rubutu ne da ke bayyana ko siffanta wani mutum, wuri, abu, ko wani abu da ya faru. Yana amfani da kalmomi masu ɗaukar hankali don sa mai karatu ya ji ko ya gani abin da ake siffantawa kamar yana gabansa.
Misalan rubutu mai siffantawa sun haɗa da:
- Siffanta mutum (misali: siffanta malaminsu)
- Siffanta wuri (misali: siffanta makarantarsu)
- Siffanta abu (misali: siffanta littafi)
- Siffanta yanayi (misali: siffanta ranar kasuwa)
Bambancin Rubutu Mai Labartawa Da Rubutu Mai Siffantawa
Bambancin da ke tsakanin rubutu mai labartawa da rubutu mai siffantawa shi ne:
- Rubutu mai labartawa: Yana ba da labari game da abin da ya faru, yana mai da hankali kan jerin abubuwan da suka faru.
- Rubutu mai siffantawa: Yana bayyana ko siffanta wani abu, yana mai da hankali kan cikakkun bayanai da halaye.
Misali:
- Labartawa: “Jiya na je kasuwa, na sayi kayan abinci, sannan na dawo gida.”
- Siffantawa: “Kasuwar tana cike da mutane, kowa yana ciniki, akwai hayaniya da ƙamshin kayan yaji a ko’ina.”
Teaching Methods/Instructional Techniques
Tattaunawa, Bayani, Tambaya da Amsa, Aikin Rukuni, Aikin Mutum ɗaya, Karatu, Rubutu.
Instructional Procedures
Step 1: Gabatarwa
Time: 5 minutes
Teaching Skill: Tambaya da Amsa
Teacher’s Activity: Malam zai gaishe da ɗalibai sannan ya tambaye su ko sun san wani labari ko kuma sun taɓa siffanta wani abu. Zai ji amsoshinsu don gano iliminsu na baya.
Pupils’ Activity: Ɗalibai za su amsa tambayoyin malamin, su faɗi labarai ko siffantawa da suka sani.
Learning Point: Tunawa da labarai da siffantawa
Step 2: Gabatar da Rubuce-rubuce
Time: 8 minutes
Teaching Skill: Karatu da Bayani
Teacher’s Activity: Malam zai karanta gajerun rubuce-rubuce guda biyu a fili. Rubutu na farko zai zama mai labartawa (misali, labarin yadda aka yi hutu), na biyu kuma mai siffantawa (misali, siffanta wani wuri).
Pupils’ Activity: Ɗalibai za su saurara da kyau yayin da malamin ke karantawa. Za su yi ƙoƙarin fahimtar abin da kowane rubutu yake faɗa.
Learning Point: Sauraron rubutu daban-daban
Step 3: Gano Rubutu Mai Labartawa
Time: 7 minutes
Teaching Skill: Jagorancin Tattaunawa
Teacher’s Activity: Malam zai sake karanta rubutu mai labartawa, sannan ya tambayi ɗalibai menene suka fahimta game da shi. Zai jagorance su don gano cewa rubutun yana ba da labari ne game da abin da ya faru.
Pupils’ Activity: Ɗalibai za su faɗi abin da suka fahimta, kuma za su gane cewa rubutun yana ba da labari ne.
Learning Point: Fahimtar rubutu mai labartawa
Step 4: Gano Rubutu Mai Siffantawa
Time: 7 minutes
Teaching Skill: Tambaya da Amsa
Teacher’s Activity: Malam zai sake karanta rubutu mai siffantawa, sannan ya tambayi ɗalibai menene suka fahimta game da shi. Zai jagorance su don gano cewa rubutun yana siffanta wani abu ne ko wani wuri.
Pupils’ Activity: Ɗalibai za su faɗi abin da suka fahimta, kuma za su gane cewa rubutun yana siffantawa ne.
Learning Point: Fahimtar rubutu mai siffantawa
Step 5: Bambance Nau’ukan Rubutun Biyu
Time: 6 minutes
Teaching Skill: Bayani da Misalai
Teacher’s Activity: Malam zai bayyana bambancin da ke tsakanin rubutu mai labartawa da rubutu mai siffantawa, yana mai amfani da misalai masu sauƙi don tabbatar da fahimtar ɗalibai.
Pupils’ Activity: Ɗalibai za su saurara, su yi tambayoyi, kuma su yi ƙoƙarin bambance nau’ukan rubutun biyu.
Learning Point: Bambancin rubutun insha’i
Step 6: Aikin Rukuni/Mutum ɗaya
Time: 5 minutes
Teaching Skill: Aikin Hannu
Teacher’s Activity: Malam zai raba ɗalibai zuwa rukuni-rukuni ko kuma ya ba kowane ɗalibi takarda. Zai umarce su da su rubuta gajeren jimla ɗaya mai labartawa da kuma gajeren jimla ɗaya mai siffantawa.
Pupils’ Activity: Ɗalibai za su yi aikin da aka ba su, su rubuta gajerun jimloli masu labartawa da masu siffantawa.
Learning Point: Aiwatar da rubutun insha’i
Step 7: Evaluation/Review
Time: 5 minutes
Teaching Skill: Questioning/Assessment
Teacher’s Activity: The teacher evaluates the learning by asking the following questions:
- Menene rubutu mai labartawa?
- Menene rubutu mai siffantawa?
- Ka ba da misalin rubutu mai labartawa.
- Ka ba da misalin rubutu mai siffantawa.
Pupils’ Activity: Pupils answer orally and in writing.
Learning Point: Kimanta fahimtar rubutun insha’i
Step 8: Note-Taking
Time: 4 minutes
Teaching Skill: Guided Writing
Teacher’s Activity: The teacher guides pupils to copy the essential Board Summary notes on rubutu mai labartawa da rubutu mai siffantawa into their notebooks.
Pupils’ Activity: Pupils copy the notes carefully into their notebooks.
Learning Point: Rubuta bayanan darasi
Step 9: Conclusion
Time: 3 minutes
Teaching Skill: Kammalawa
Teacher’s Activity: Malam zai taƙaita darasin ta hanyar sake jaddada bambancin rubutu mai labartawa da mai siffantawa, sannan ya yaba wa ɗalibai bisa haɗin kansu da fahimtarsu.
Pupils’ Activity: Ɗalibai za su saurara, su yi godiya, kuma su yi ƙoƙarin tuna abin da suka koya.
Learning Point: Kammala darasin insha’i
Continuous Assessment/Further Study
Type: Homework
Instruction: Ka rubuta gajerun rubuce-rubuce guda biyu a cikin littafinka:
- Rubutu mai labartawa: Ka ba da labarin yadda ka zo makaranta a safiyar yau.
- Rubutu mai siffantawa: Ka siffanta ɗakin karatunka.
Lesson Keywords
- Rubutu mai labartawa – Rubutu da ke ba da labari game da abin da ya faru.
- Rubutu mai siffantawa – Rubutu da ke bayyana ko siffanta wani abu ko wuri.
- Insha’i – Rubutu mai tsari game da wani batu.
- Labari – Bayanin abin da ya faru.
- Siffantawa – Bayyana halaye ko kamannin wani abu.
Differentiation
Ga ɗalibai masu rauni, malamin zai ba su ƙarin misalai masu sauƙi kuma zai jagorance su mataki-mataki wajen gane da bambance rubutun. Ga ɗalibai masu saurin fahimta, za a iya ƙara musu aikin rubuta gajerun sakin layi maimakon jimla ɗaya.
Suggested Lesson Videos
Don ƙarin bayani, zaku iya bincika YouTube don: rubutu mai labartawa da siffantawa Hausa Primary 4
Teacher Guide for Using This Lesson Plan
Malamai, kafin fara darasin, ku tabbatar kun shirya gajerun rubuce-rubuce guda biyu, ɗaya mai labartawa, ɗaya mai siffantawa, waɗanda suka dace da matakin fahimtar ɗaliban Firamare Huɗu. Ku fara da gaisuwa da tambayoyin da za su tunatar da ɗalibai abin da suka sani. A matakin ci gaban darasi, ku karanta rubuce-rubucen a fili, sannan ku jagoranci ɗalibai wajen gane da bambance su. Ku yi amfani da misalai masu sauƙi don tabbatar da cewa kowa ya fahimta. Ku ba ɗalibai damar yin aiki da kansu ko a rukuni don rubuta nasu misalan. Ku tabbatar an rubuta bayanan darasi a littattafansu a matakin da ya dace. A ƙarshe, ku ba su aikin gida don ƙarfafa abin da suka koya.

Community Join the conversation Open discussion +